చిన్న మొత్తాలను క్రమం తప్పకుండా పొదుపు చేస్తే భవిష్యత్తులో పెద్ద మొత్తాన్ని సమకూర్చుకోవచ్చు. ఇందుకోసం స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (ఎస్బీఐ) అందిస్తున్న ‘హర్ ఘర్ లఖ్పతి’ రికరింగ్ డిపాజిట్ (ఆర్డీ) పథకం ఆసక్తికరమైన ఎంపికగా నిలుస్తోంది. మార్కెట్ ఆధారిత పెట్టుబడులతో పోలిస్తే ముందుగా నిర్ణయించిన వడ్డీ రేటుతో పొదుపు చేసుకునే అవకాశం ఉండటంతో, క్రమశిక్షణతో సేవింగ్స్ చేయాలనుకునేవారికి ఇది ఉపయోగపడుతుంది.
ఏమిటీ ‘హర్ ఘర్ లఖ్పతి’?
‘హర్ ఘర్ లఖ్పతి’ అనేది ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన ఆర్డీ పథకం. ఇందులో ప్రతి నెలా నిర్ణీత మొత్తాన్ని జమ చేస్తూ.. మెచ్యూరిటీ సమయానికి కనీసం రూ.1 లక్ష లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మొత్తాన్ని (రూ.2 లక్షలు, రూ.5 లక్షలు, రూ.10 లక్షలు మొదలైన గుణిజాలలో) పొందేలా లక్ష్యాన్ని ఎంచుకోవచ్చు. ఈ పథకంలో 3 సంవత్సరాల నుంచి గరిష్టంగా 10 సంవత్సరాల వరకు కాలపరిమితిని ఎంచుకునే అవకాశం ఉంది. సింగిల్గా లేదా జాయింట్గా ఈ ఖాతా తెరవవచ్చు. 10 ఏళ్లు పైబడిన మైనర్లు కూడా కొన్ని షరతులతో ఈ ఖాతాను తెరవవచ్చు.
రోజుకు రూ.20తో రూ.1 లక్ష సాధ్యమేనా?
ఎస్బీఐ అధికారికంగా అందుబాటులో ఉంచిన రూ.1 లక్ష మెచ్యూరిటీ పట్టిక ప్రకారం, సాధారణ ఖాతాదారు 10 సంవత్సరాల కాలానికి నెలకు రూ.610 చెల్లిస్తే రూ.1 లక్ష లక్ష్యాన్ని చేరుకోవచ్చు. అంటే రోజుకు సగటున దాదాపు రూ.20 పొదుపు చేసినట్టే. అయితే ఇది రోజువారీగా బ్యాంకుకు రూ.20 చెల్లించే విధానం కాదు.. నెలవారీ ఆర్డీ వాయిదా రూ.610గా ఉంటుంది.
అదే రూ.1 లక్ష లక్ష్యానికి 3 సంవత్సరాల కాలాన్ని ఎంచుకుంటే నెలకు రూ.2,510, 5 సంవత్సరాలకు రూ.1,420, 7 సంవత్సరాలకు రూ.960 చొప్పున చెల్లించాల్సి ఉంటుంది. కాలపరిమితి పెరిగే కొద్దీ నెలవారీ వాయిదా తగ్గుతుంది.
వడ్డీ రేట్లు ఎంత?
ఎస్బీఐ అధికారికంగా ప్రచురించిన హర్ ఘర్ లఖ్పతి పట్టికలో 3, 4 సంవత్సరాల కాలానికి సాధారణ ఖాతాదారులకు 6.55 శాతం, 5 నుంచి 10 సంవత్సరాల కాలానికి 6.30 శాతం వడ్డీ రేటు చూపిస్తోంది. సీనియర్ సిటిజన్లకు ఇదే కాలాల్లో వరుసగా 7.05 శాతం, 6.80 శాతంగా ఉంది. అయితే ఆర్డీ వడ్డీ రేట్లు మారితే లక్ష్య మొత్తానికి అవసరమైన నెలవారీ వాయిదా కూడా మారవచ్చని ఎస్బీఐ స్పష్టం చేసింది. ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న ఈ పట్టిక 11 నవంబర్ 2025న చివరిసారిగా అప్డేట్ చేసినదిగా బ్యాంకు వెబ్సైట్లో ఉంది. అందువల్ల ఖాతా తెరిచే సమయంలో వర్తించే రేటును బ్యాంకులో నిర్ధారించుకోవడం మంచిది.
వాయిదా ఆలస్యమైతే పెనాల్టీ
ఆర్డీ వాయిదా సమయానికి చెల్లించకపోతే పెనాల్టీ ఉంటుంది. 5 సంవత్సరాలు లేదా అంతకంటే తక్కువ కాలపరిమితి ఉన్న ఆర్డీలకు నెలకు ప్రతి రూ.100పై రూ.1.50, 5 సంవత్సరాలకు మించిన కాలానికి ప్రతి రూ.100పై రూ.2 చొప్పున ఆలస్య రుసుము వర్తిస్తుంది. అయితే పెనాల్టీగా వసూలు చేసే మొత్తం డిపాజిటర్కు చెల్లించే వడ్డీని మించకూడదు.
వరుసగా ఆరు వాయిదాలు చెల్లించకపోతే ఖాతాను ముందుగానే మూసివేసి, మిగిలిన మొత్తాన్ని లింక్ చేసిన సేవింగ్స్ ఖాతాకు బదిలీ చేయవచ్చు. మూడు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వరుస వాయిదాలు బకాయి ఉండి ఖాతా క్రమబద్ధీకరించకపోతే మెచ్యూరిటీ తర్వాత చెల్లింపుపై రూ.10 సర్వీస్ ఛార్జీ కూడా వర్తించవచ్చు.
మధ్యలో డబ్బు అవసరమైతే?
పథకం నుంచి ముందుగానే బయటకు రావడానికి అవకాశం ఉంది. అయితే ముందస్తు ఉపసంహరణకు పెనాల్టీ ఉంటుంది. రూ.5 లక్షల వరకు ప్రిన్సిపల్ ఉన్న డిపాజిట్లకు 0.50 శాతం, రూ.5 లక్షలకు మించిన మొత్తానికి 1 శాతం పెనాల్టీ వర్తిస్తుంది. అలాగే ఖాతా తెరిచిన సమయంలో ఉన్న వడ్డీ రేటు లేదా కాంట్రాక్ట్ రేటు కంటే తగ్గిన రేటుతో వడ్డీ లెక్కించే నిబంధనలు ఉన్నాయి.
పన్నుల విషయానికి వస్తే..
ఈ పథకం ద్వారా వచ్చే వడ్డీకి పన్ను నిబంధనలు వర్తిస్తాయి. ఎస్బీఐ కూడా టీడీఎస్ ఆదాయపు పన్ను నిబంధనల ప్రకారమే ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది. అదే సమయంలో ఆదాయపు పన్ను శాఖ తాజా AY 2026-27 సమాచారంలో సీనియర్ సిటిజన్ల బ్యాంకు డిపాజిట్ వడ్డీపై సెక్షన్ 194A కింద రూ.50,000 వరకు టీడీఎస్ ఉండదని, అలాగే సెక్షన్ 80TTB కింద డిపాజిట్ వడ్డీపై గరిష్టంగా రూ.50,000 వరకు మినహాయింపు ఉందని పేర్కొంది.
ఎలా ప్రారంభించాలి?
హర్ ఘర్ లఖ్పతి ఖాతాను ఎస్బీఐ బ్యాంకింగ్ చానళ్ల ద్వారా తెరవవచ్చు. ఖాతా తెరవడానికి అవసరమైన కేవైసీ పత్రాలు, ప్రక్రియ వ్యక్తిగత పరిస్థితులపై ఆధారపడి ఉండొచ్చు. అందువల్ల ఆధార్, పాన్, ఫొటో వంటి పత్రాలు సిద్ధంగా ఉంచుకుని, ఆన్లైన్లో లేదా సమీప ఎస్బీఐ శాఖలో ప్రస్తుత ప్రక్రియను నిర్ధారించుకోవడం మంచిది.
ఇదీ చదవండి: ఇంటితోనే ఇంకో ఇల్లు కొనచ్చు: కియోసాకి కిటుకు


