సీతమ్మ పాత్ర.. ప్రతీ తరానికీ ఒక పరీక్ష

రామాయణంలో శ్రీరాముడు కథానాయకుడైతే.. ఆ మహాకావ్యానికి హృదయం సీత. ఆమె కేవలం కథలోని ఒక పాత్ర కాదు.. భారతీయ సంస్కృతిలో సహనం, ఆత్మగౌరవం, త్యాగం, ధైర్యానికి ప్రతీకగా నిలిచిన రూపం. అందుకే తెరపై సీత పాత్రను చూపించడం అంటే ఒక పాత్రను పోషించడం మాత్రమే కాదు.. తరతరాలుగా ప్రేక్షకుల మనసుల్లో ఏర్పడిన ఒక భావాన్ని ఆవిష్కరించడం.

సినిమా, టెలివిజన్ చరిత్రలో ఎన్నో రామాయణాలు వచ్చాయి. కాలం మారింది. కథ చెప్పే పద్ధతి మారింది. సాంకేతికత కొత్త రూపాలు తీసుకుంది. కానీ సీత పాత్రకు సంబంధించిన అంచనాలు మాత్రం ఎప్పటికీ మారలేదు. ఎందుకంటే ప్రేక్షకులు సీతను కేవలం ఒక కళాకారిణిగా చూడరు. ఆమె వెనుక ఒక విశ్వాసాన్ని, ఒక ఆరాధనను చూస్తారు. సీత పాత్రలో ప్రధానంగా కనిపించాల్సింది బాహ్య సౌందర్యం కాదు.. అంతర్గత బలం. రాజ మహిషిగా ఉన్న గౌరవం, అరణ్యవాసంలో కనిపించే సహనం, రావణుడి చెరలో ఉన్నప్పటికీ చెక్కుచెదరని ఆత్మవిశ్వాసం, చివరి వరకు ధర్మంపై ఉన్న నమ్మకం.. ఇవన్నీ ఒకే పాత్రలో పలకాల్సి ఉంటుంది. అందుకే సీత పాత్ర ఏ నటికైనా అత్యంత క్లిష్టమైన పరీక్షగా మారుతుంది.

1987లో దూరదర్శన్‌లో ప్రసారమైన రామాయణం సీరియల్ ఈ పాత్రకు ఒక ప్రత్యేకమైన గుర్తింపు తీసుకొచ్చింది. అందులో సీతగా కనిపించిన దీపికా చిక్లియా నటన ఇప్పటికీ చాలామంది ప్రేక్షకుల జ్ఞాపకాల్లో నిలిచిపోయింది. ఆమె నటనలోని ప్రశాంతత, మృదుత్వం, బాధను భరించే ఆత్మస్థైర్యం అప్పటి ప్రేక్షకులను బలంగా ఆకట్టుకున్నాయి. ఒక పాత్ర ప్రజల నమ్మకాలతో ఎంతగా మమేకం అవుతుందో చెప్పడానికి అది ఒక గొప్ప ఉదాహరణ.

తెలుగు ప్రేక్షకుల విషయానికి వస్తే.. సీత పాత్రకు ఒక ప్రత్యేకమైన గౌరవం ఉంది. తెలుగు సినిమాల్లో రామాయణ పాత్రల చిత్రీకరణకు ఎప్పుడూ ప్రాధాన్యం లభించింది. ముఖ్యంగా సీతను కేవలం కన్నీళ్లు పెట్టుకునే పాత్రగా కాకుండా.. గౌరవం, ధైర్యం, మాతృత్వం కలిగిన శక్తివంతమైన రూపంగా చూపించే ప్రయత్నాలు జరిగాయి. అందుకే కొన్ని చిత్రాల్లోని సీత పాత్రలు దశాబ్దాలు గడిచినా ప్రేక్షకుల మనసుల్లో నిలిచిపోయాయి. అయితే సీత పాత్రను తెరపైకి తీసుకురావడం వెనుక మరో పెద్ద సవాలు ఉంది. ఈ పాత్రను అతిగా దైవీకరిస్తే మానవీయ భావాలు తగ్గిపోతాయి. సాధారణ పాత్రలా చూపిస్తే ప్రేక్షకుల ఆరాధన దెబ్బతింటుంది. భక్తి, భావోద్వేగం, వాస్తవికత.. ఈ మూడింటి మధ్య సమతుల్యత సాధించడమే అసలు పరీక్ష.

ఇటీవలి కాలంలో వచ్చిన రామాయణ ఆధారిత చిత్రాలు కూడా ఇదే విషయాన్ని గుర్తు చేశాయి. ఒక పురాణ పాత్రను ఆధునిక తెరపై చూపించేటప్పుడు కేవలం భారీ సెట్లు, విజువల్ ఎఫెక్ట్స్ సరిపోవు. ఆ పాత్ర ఆత్మను అర్థం చేసుకోవాలి. సంభాషణలు, వేషధారణ, కథనం, దర్శకుడి దృష్టి.. ప్రతి అంశం ప్రేక్షకుల అనుభూతిని ప్రభావితం చేస్తుంది. ప్రస్తుతం సీత పాత్ర మరోసారి చర్చకు రావడానికి కారణం సాయి పల్లవి ఈ పాత్రలో కనిపించబోతుండటమే. సహజ నటనకు పేరుగాంచిన ఆమెకు ఇది కేవలం మరో సినిమా పాత్ర కాదు.. భారీ అంచనాలతో కూడిన బాధ్యత.

అయితే సీత పాత్ర చరిత్ర చూస్తే ఒక విషయం స్పష్టమవుతుంది. ఈ పాత్రను చేసిన ప్రతి కళాకారిని పోలికలను, విమర్శలను, అంచనాలను ఎదుర్కోవాల్సిందే. ఎందుకంటే సీత పాత్రకు ప్రేక్షకులు పెట్టుకున్న ప్రమాణాలు సాధారణమైనవి కావు. సీత పాత్రలో విజయాన్ని నిర్ణయించేది కేవలం నటన కాదు. ఆ పాత్రలోని నిశ్శబ్దాన్ని కూడా పలికించగలగాలి. కన్నీటి వెనుక ఉన్న ధైర్యాన్ని చూపించగలగాలి. త్యాగాన్ని బలహీనతగా కాకుండా ఒక గొప్ప శక్తిగా చూపించగలగాలి. అప్పుడే ఆ పాత్ర ప్రేక్షకుల హృదయాల్లో చిరస్థాయిగా నిలుస్తుంది.

సీత ఎలా కనిపించాలి అనే ప్రశ్నకు ప్రతి తరం తనదైన సమాధానం చెబుతుంది. కానీ ఆ పాత్రలో ఉండాల్సిన గౌరవం, పవిత్రత, ఆత్మబలం మాత్రం ఎప్పటికీ మారవు. అందుకే సీత పాత్రకు వచ్చే ప్రశంసలు అసాధారణం.. అలాగే వచ్చే విమర్శలు కూడా అంతే తీవ్రంగా ఉంటాయి. అందుకే సీత పాత్ర ప్రతీ తరానికీ ఒక పరీక్ష. ప్రతి దర్శకుడికీ ఒక సవాలు. ప్రతి కళాకారుడికీ ఒక బాధ్యత.