కస్టోడియల్ డెత్ కేసు: సుప్రీంకోర్టుకు డీజీపీ ఐదుసార్లు సారీ.. అయినా..

న్యూఢిల్లీ: ఛత్తీస్‌గఢ్‌లో పోలీసు కస్టడీలో జరిగిన ఓ యువకుడి మరణం కేసులో సుప్రీంకోర్టు రాష్ట్ర పోలీసు వ్యవస్థపై తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేసింది. 2024లో ఓ యువకుడు కస్టడీలో మృతి చెందగా, ఈ కేసులో ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదు చేయడానికి 2 సంవత్సరాల 7 నెలలు ఆలస్యం కావడంపై కోర్టు తీవ్రంగా మండిపడింది. ఛత్తీస్‌గఢ్‌ డీజీపీ అరుణ్‌దేవ్‌ గౌతమ్‌ను కోర్టు తీవ్రంగా ప్రశ్నిస్తూ, ఇలాంటి కేసులో ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదు చేయడానికి ఇంత సమయం ప‍ట్టడం ఏంటని, ఇక పోలీసు అధికారులకు శిక్షణ అవసరమా? అని ప్రశ్నించింది.

విచారణ సందర్భంగా.. ఛత్తీస్‌గఢ్‌ డీజీపీ పూర్తిగా అసమర్థుడిగా కనిపిస్తున్నారని కోర్టు వ్యాఖ్యానించింది. ఈ కేసును నిర్వహించే సామర్థ్యం ఛత్తీస్‌గఢ్‌ అడ్మినిస్ట్రేషన్‌కు లేదని కూడా తీవ్ర వ్యాఖ్యలు చేసింది. కస్టడీలో మరణం వంటి తీవ్రమైన కేసులో ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదు చేయడంలో ఇంత ఆలస్యం ఎందుకు జరిగిందో కోర్టు ప్రశ్నించింది.

మరో అంశంపై కూడా సుప్రీంకోర్టు డీజీపీపై తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేసింది. పోస్ట్‌మార్టం నివేదికను పరిశీలించకుండానే తప్పుడు వివరాలతో అఫిడవిట్‌ దాఖలు చేశారని కోర్టు పేర్కొంది. ఇది సుప్రీంకోర్టును మోసం చేయడమేనని, కేసులోని ప్రతి అంశంపై కోర్టును తప్పుదోవ పట్టించే ప్రయత్నం చేశారని వ్యాఖ్యానించింది.

మృతుడి మరణానికి మద్యం మానేయడం వల్ల వచ్చిన ఉపసంహరణ లక్షణాలు కారణమని పేర్కొన్నప్పటికీ, పోస్ట్‌మార్టం నివేదికలో తలకు మొద్దుబారిన వస్తువుతో గాయం అయినట్లు నమోదై ఉండటాన్ని కోర్టు ప్రస్తావించింది. నివేదికలో తలకు గాయం స్పష్టంగా ఉన్నప్పటికీ దాన్ని ఎందుకు పరిగణనలోకి తీసుకోలేదని ప్రశ్నించింది.

న్యాయ విచారణ నివేదిక తమకు అందలేదని డీజీపీ చెప్పినప్పుడు కూడా కోర్టు తీవ్రంగా స్పందించింది. ఆ నివేదిక జూలై 2024లోనే సమర్పించారని, అంతేకాకుండా డీజీపీ స్వయంగా దాఖలు చేసిన అఫిడవిట్‌లోనే ఆ నివేదిక భాగంగా ఉందని కోర్టు గుర్తు చేసింది.

ఈ కేసులో కస్టడీ మరణానికి రూ.లక్ష పరిహారం చెల్లించిన విషయంపైనా సుప్రీంకోర్టు తీవ్రంగా స్పందించింది. ఒక మనిషి ప్రాణానికి విలువ కేవలం రూ.లక్షేనా అని ప్రశ్నిస్తూ, అది భయంకరమైన విషయం అని వ్యాఖ్యానించింది.

తన వాదనలో డీజీపీ.. న్యాయ కస్టడీలో జరిగే ప్రతి మరణంపై న్యాయ విచారణ తప్పనిసరి అని చెప్పారు. న్యాయ విచారణలో అది నేరంగా పరిగణించాల్సిన కేసు అని నిర్ధారణ అయ్యే వరకు పోలీసులు నేరుగా ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదు చేయలేరని వాదించారు. న్యాయ విచారణ నివేదిక రెండేళ్ల పాటు పోలీసు శాఖకు అందలేదని, అది బిలాస్‌పూర్‌ కేంద్ర జైలు లేదా జైళ్ల శాఖకు పంపినట్లు తెలిపారు.

మరణం హత్యా, ప్రమాదమా, ఆత్మహత్యా అనే విషయంలో స్పష్టత లేకపోవడంతో న్యాయ విచారణ ద్వారా దాన్ని తేల్చాల్సి వచ్చిందని డీజీపీ కోర్టుకు వివరించారు. హైకోర్టు ఆదేశాల మేరకు బాధిత కుటుంబానికి పరిహారం ఇప్పటికే చెల్లించామని చెప్పారు. న్యాయ విచారణకు సంబంధించిన సమాచారం అందిన తర్వాత జూలై 30న ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదు చేసినట్లు, సీసీటీవీ దృశ్యాలను పరిశీలించేందుకు ఓ గెజిటెడ్‌ అధికారితో బృందాన్ని ఏర్పాటు చేసినట్లు కోర్టుకు తెలిపారు.

5 సార్లు క్షమాపణలు
విచారణ సందర్భంగా డీజీపీ అరుణ్‌దేవ్‌ గౌతమ్‌ 5 సార్లు క్షమాపణలు చెప్పారు. న్యాయ విచారణ నివేదికపై జరిగిన చర్చ, నివేదిక తమకు అందకపోవడం, ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదులో ఆలస్యం, నివేదికల విషయంలో ఏర్పడిన గందరగోళం వంటి అంశాలపై ఆయన క్షమాపణలు కోరారు. చివర్లో కోర్టు తనను పూర్తిగా అసమర్థుడిగా పేర్కొన్న తర్వాత కూడా క్షమాపణలు చెప్పారు.

కేసును సీబీఐకి అప్పగింత
కేసు తీవ్రతను పరిగణనలోకి తీసుకున్న సుప్రీంకోర్టు దర్యాప్తును సీబీఐకి అప్పగించింది. సీబీఐ ఇప్పటికే దర్యాప్తు ప్రారంభించినట్లు కథనం పేర్కొంది. పోస్ట్‌మార్టం నివేదికలో మృతుడి తలకు మొద్దుబారిన వస్తువుతో గాయం అయినట్లు, కొన్ని చోట్ల రక్తస్రావం జరిగినట్లు నమోదైంది. న్యాయం కోసం మృతుడి కుటుంబం సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించింది.

దర్యాప్తును సీబీఐకి అప్పగించడంతో పాటు బాధితులకు రూ.25 లక్షల పరిహారం ఇవ్వాలని సుప్రీంకోర్టు నిర్ణయించింది. మొత్తం మీద, కస్టడీలో జరిగిన మరణంపై ఆలస్యంగా ఎఫ్‌ఐఆర్‌ నమోదు చేయడం, పోస్ట్‌మార్టం నివేదికను సరిగా పరిగణనలోకి తీసుకోకపోవడం, తప్పు వివరాలతో అఫిడవిట్‌ దాఖలు చేయడం వంటి అంశాలపై సుప్రీంకోర్టు ఛత్తీస్‌గఢ్‌ పోలీసు, పరిపాలనా వ్యవస్థను తీవ్రంగా తప్పుబట్టింది.

ఇదీ చదవండి: పాకిస్థాన్‌ వెంటనే చర్యలు తీసుకోవాలి: అమెరికా చట్టసభ సభ్యులు