వయసుపై నెగిటివ్‌ ఆలోచనా? అయితే ఈ నష్టం తప్పదట!

వయసు పెరుగుతోందని బాధపడుతున్నారా? ‘ఇక మన వల్ల ఏం అవుతుంది?’ అనే ఆలోచన వెంటాడుతోందా? అయితే.. వయసు కాదు, దాన్ని మనం చూసే విధానమే జీవితంపై ప్రభావం చూపుతుందంటున్నాయి పరిశోధనలు. మరి దాని నుంచి ఎదుర్కోగల పరిస్థితులేంటో ఇప్పుడు చూద్దాం!

వయసు పెరగడం అంటే శక్తి తగ్గిపోవడం, కొత్త విషయాలు నేర్చుకోలేకపోవడం, జీవితానికి పరిమితులు ఏర్పడటం కాదని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. వృద్ధాప్యంపై సానుకూల దృక్పథం ఉన్నవారు తమను తాము చిన్నవారిగా భావించడంతో పాటు ఎక్కువ కాలం జీవించే అవకాశం ఉందని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. అయితే వయసు ఆధారంగా మనుషులను అంచనా వేయడం మాత్రం వారి ఆత్మవిశ్వాసం, ఆరోగ్యం, సామాజిక జీవితంపై ప్రభావం చూపుతుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

చిన్నప్పటి నుంచే మొదలవుతున్న వివక్ష..
వయసు ఆధారంగా చేసే వివక్షను ‘ఏజిజం’ అంటారు. ఇది వృద్ధులకే పరిమితం కాదు.. ఏ వయసులోనైనా ఎదురుకావచ్చు. అయితే ఎక్కువగా వృద్ధులే దీని బారిన పడుతున్నారు. తల్లిదండ్రులు, మీడియా, సమాజం నుంచి వచ్చే అభిప్రాయాల ప్రభావంతో వృద్ధాప్యంపై ప్రతికూల భావనలు చిన్నప్పటి నుంచే ఏర్పడే అవకాశం ఉందని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. ఈ క్రమంలో పిల్లలకు వయసు పెరగడం సహజమైన జీవన ప్రక్రియ అనే అవగాహన కల్పించడం అవసరమని పరిశోధకులు సూచిస్తున్నారు.

‘వయసైపోయింది’ అనే ఆలోచనే సమస్య!
‘వయసు అయిపోయింది.. ఇక కొత్తది నేర్చుకోలేం’ అనే భావన కూడా ఒక రకమైన అడ్డంకిగా మారవచ్చు. ఇలాంటి ప్రతికూల ఆలోచనలు వ్యక్తుల్లో ఆత్మవిశ్వాసాన్ని తగ్గించి, కొత్త విషయాలు నేర్చుకునేందుకు వెనుకడుగు వేసేలా చేస్తాయి. దీంతో శారీరక సామర్థ్యం, జ్ఞాపకశక్తి, మానసిక ఆరోగ్యంపై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. వాస్తవానికి చాలామంది వృద్ధులు స్వతంత్రంగా జీవిస్తూ కుటుంబం, సమాజానికి తమ వంతు సహకారం అందిస్తున్నారని నిపుణులు గుర్తుచేస్తున్నారు.

సానుకూల దృక్పథంతో ఎక్కువ కాలం!
వృద్ధాప్యాన్ని సానుకూలంగా చూసే వ్యక్తులు తమ వయసు కంటే తక్కువ వయసున్నట్టుగా భావించే అవకాశం ఉందని అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. యేల్‌ యూనివర్సిటీ పరిశోధకురాలు బెక్కా లెవీ అధ్యయనం ప్రకారం.. వృద్ధాప్యంపై సానుకూల అభిప్రాయాలు ఉన్నవారు ప్రతికూల భావనలు ఉన్నవారితో పోలిస్తే సగటున 7.5 సంవత్సరాలు ఎక్కువ కాలం జీవించినట్లు గుర్తించారు. ఈ నేపథ్యంలో సానుకూల వయసు భావనలు జ్ఞాపకశక్తి, మెదడు ఆరోగ్యంతోనూ సంబంధం కలిగి ఉన్నట్లు పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి.

వయసుకు తగ్గట్టే ఉండాలనే నిబంధన ఏంటి?
ఏ వయసులో ఎలాంటి దుస్తులు ధరించాలి, ఎక్కడికి వెళ్లాలి, ఏం నేర్చుకోవాలి అనే విషయంలో సమాజం కొన్ని అంచనాలను ఏర్పరుస్తుంది. దీంతో వయసుకు తగ్గట్టుగా ఉండాలనే ఒత్తిడి కొందరిపై పడుతుంది. అయితే నేర్చుకోవడానికి, చురుకుగా ఉండటానికి, కొత్త అనుభవాలను పొందటానికి వయసే అడ్డంకి కాదని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. జపాన్‌ వంటి దేశాల్లో వృద్ధులను గౌరవించే ప్రత్యేక సంప్రదాయాలు ఉండగా.. కొన్ని సమాజాల్లో పెద్దలను జ్ఞానాన్ని అందించే ‘జీవ గ్రంథాలయాలు’గా భావిస్తారు.

ఏజిజాన్ని ఎదుర్కోవడం ఎలా?
వయసు గురించి మనలో ఉన్న అభిప్రాయాలను ముందుగా గుర్తించడం ఏజిజాన్ని ఎదుర్కొనే మొదటి అడుగుగా నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ఒక వారం పాటు వయసుపై మనకు ఎదురైన ప్రతికూల వ్యాఖ్యలు, ఆలోచనలను రాసుకోవడం ఉపయోగపడుతుంది. దీంతో ఏ సందర్భాల్లో వయసును కారణంగా చూపుతున్నామో గుర్తించవచ్చు. ఈ క్రమంలో వయసుపై ఉన్న వ్యతిరేక అలోచనలను ప్రశ్నించడం, అన్నీ వయసుల వారితో కలిసి మెలిసి ఉండటం, కొత్త విషయాలు నేర్చుకోవడం వంటి చర్యలు సానుకూల దృక్పథాన్ని పెంచుతాయని పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి.

చివరగా... వయసు పెరగడం ఆపలేం.. కానీ వయసుపై మన ఆలోచనలను మాత్రం మార్చుకోవచ్చు. అయితే, వయసును పరిమితిగా కాకుండా జీవితంలో మరో దశగా స్వీకరించి, కొత్త విషయాలు నేర్చుకుంటూ, అందరితో కలిసిమెలిసి ఉంటే వృద్ధాప్యాన్ని మరింత ఆనందంగా, ఆరోగ్యంగా గడిపే అవకాశం ఉంటుంది. ఈ నేపథ్యంలో ‘వయసు అయిపోయింది’ అనే మాటకు బదులు.. ‘ఇంకా చాలా చేయొచ్చు’ అనే ఆలోచనతో ముందుకు సాగడమే అసలైన మార్పు!

ఇదీ చదవండి: కొడుకుని మార్చబోయి.. ఆమెనే గేమింగ్‌ క్వీన్‌గా! వైరల్‌గా 60 ఏళ్ల ఆంటీ స్టోరీ