ఆంధ్రప్రదేశ్ నవనిర్మాణ చారిత్రక పరిణామ క్రమంలో భౌగోళిక వ్యూహాలు, పరిపాలనా సౌలభ్యం, ప్రజా సంక్షేమం అనేవి కేవలం తాత్కాలిక రాజకీయ నినాదాలు కాకూడదు. ఒక రాష్ట్ర ఆర్థిక, సామాజిక ప్రగతి అనేది అక్కడ ఇప్పటికే దశాబ్దాలుగా అందుబాటులో ఉన్న సహజ వనరులు, చారిత్రక మౌలిక వసతుల సద్వినియోగం పైనే ఆధారపడి ఉంటుంది తప్ప, శూన్యం నుంచి సృష్టించాలనుకునే ఊహాజనిత రియల్ ఎస్టేట్ సామ్రాజ్యాల మీద కాదు.
ఈ మౌలిక సత్యాన్ని క్షేత్రస్థాయి వాస్తవాలతో విశ్లేషిస్తూ, కృష్ణా-గుంటూరు ప్రాంత పారిశ్రామిక హృదయభూమిని చారిత్రాత్మక తీరప్రాంతమైన మచిలీపట్నంతో అనుసంధానించాలనే వైఎస్ జగన్మోహన్రెడ్డి మావిగన్ వ్యూహాత్మక ఆలోచనల్లోని అంతర్లీన హేతుబద్ధతను ఒకదాని వెనుక ఒకటిగా లోతుగా పరిశీలించాల్సిన చారిత్రక సందర్భం ఇది.
నిజమైన ప్రజాస్వామ్యంలో అధికారం, సంపద, అభివృద్ధి ఒకేచోట కేంద్రీకృతం కాకూడదు. అది సమాజంలోని ప్రతి ప్రాంతానికి, చివరి వ్యక్తి వరకు సమానంగా ప్రవహించాలి అన్న మహాత్మా గాంధీ సూక్తిని ఇక్కడ మనం స్మరించుకోవాలి. గతంలో ప్రతిపాదించిన అమరావతి నమూనా ఈ ప్రాథమిక వికేంద్రీకరణ సూత్రానికే పూర్తిగా విరుద్ధంగా సాగింది. ఒకే పరిమిత ప్రాంతంలో లక్షల కోట్ల రూపాయల ప్రజాధనాన్ని కుమ్మరించి, చుట్టుపక్కల దశాబ్దాలుగా సహజ సిద్ధమైన ఆర్థిక, సాంస్కృతిక శక్తులుగా ఎదిగిన నగరాలను పూర్తిగా విస్మరించడం తీవ్రమైన వ్యూహాత్మక లోపం.
విజయవాడ, గుంటూరు నగరాలు ఎప్పటి నుంచో కోస్తాంధ్రాకు వాణిజ్య, విద్యా, రవాణా, వైద్య కేంద్రాలుగా విరాజిల్లుతున్నాయి. ఈ రెండు ప్రధాన నగరాల మధ్య అపారమైన మానవ వనరులు, అద్భుతమైన రోడ్డు నెట్వర్క్, రవాణా వసతులు ఇప్పటికే సిద్ధంగా ఉన్నాయి. ఉన్న వసతులను మరింత పటిష్టం చేసి, వాటిని పరిపాలనా కేంద్రాలుగా మలిచి ఉంటే రాష్ట్ర ఆర్థిక రంగానికి ఎంతో మేలు జరిగేది. కానీ, ఈ సహజసిద్ధమైన వసతులను కాదని, పచ్చటి పంట భూములను బలవంతంగా లాక్కొని కాంక్రీట్ వనంగా మార్చాలనుకోవడం అనాలోచిత ఆర్థిక ప్రణాళికే అవుతుంది.
ఈ ప్రాంత రవాణా రంగంలో ఇప్పటికే అంతర్జాతీయ స్థాయికి ఎదిగేందుకు సిద్ధంగా ఉన్న వనరుల చారిత్రక నేపథ్యాన్ని మనం గమనించాలి. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ కాలం నాటి ఘన చరిత్ర కలిగిన గన్నవరం విమానాశ్రయం, దేశంలోనే అతిపెద్ద, అత్యంత రద్దీగా ఉండే రైల్వే జంక్షన్లలో ఒకటైన విజయవాడ జంక్షన్, అలాగే ప్రాంతీయ రవాణాకు, సరుకు రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన గుంటూరు రైల్వే జంక్షన్లు ఈ నేలపైనే ఉన్నాయి. ఇంతటి అద్భుతమైన, చారిత్రక రవాణా నెట్వర్క్ కళ్లముందే సిద్ధంగా ఉన్నప్పుడు, వాటిని మరింత విస్తరించి, అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఆధునీకరించడం ఏ పాలకుడికైనా ఉండాల్సిన కనీస వివేకం.
కానీ, ఈ అద్భుతమైన వ్యవస్థలను పక్కన పెట్టేసి, వాటికి కేవలం కొన్ని కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న అమరావతి అనే ఊహాజనిత పరిధిలోనే సరికొత్తగా మరో అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం, సరికొత్త అధునాతన రైల్వే స్టేషన్ నిర్మిస్తామంటూ చంద్రబాబు నాయుడు ప్రతిపాదనలు చేయడం స్వార్థపూరిత, సంకుచిత వైఖరిని స్పష్టం చేస్తోంది. ఉన్న వ్యవస్థలను నిర్వీర్యం చేస్తూ, కొత్తవాటి పేరుతో కాలయాపన చేస్తూ, కేవలం ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతంలో భూముల విలువలను పెంచేందుకు ప్రయత్నించడం అల్పబుద్ధి కాక మరేమిటి? ఇటువంటి అనాలోచిత చర్యలు ప్రజాధనాన్ని వృథా చేయడమే కాక, రాష్ట్ర భవిష్యత్తును అప్పుల ఊబిలోకి నెట్టడమే అవుతుంది.
భూమి అనేది కేవలం ఒక స్థిరాస్తి కాదు, అది తరతరాల రైతు జీవన విధానం, సంస్కృతి, జీవనాధారం. "రైతు కన్నీరు పెట్టిన నేల ఏనాడూ సంతోషంగా ఉండదు, అది సమాజ పురోగతికి బాటలు వేయలేదు" అనేది పెద్దల మాట. అమరావతి పరిధిలో సాగిన భూసేకరణ ప్రక్రియ తీవ్రమైన లోపాలతో, బలవంతపు ల్యాండ్ పూలింగ్ విధానాలతో సాగింది. మూడు పంటలు పండే పచ్చని మాగాణి భూములను, బహుళ పంటల సాగుకు అనుకూలమైన కృష్ణా డెల్టా భూములను వ్యవసాయానికి దూరం చేయడం ప్రకృతికి, పర్యావరణానికి చేసిన ద్రోహం. దేశానికి అన్నం పెట్టే ఇటువంటి సారవంతమైన భూములను కాంక్రీట్ అడవులుగా మార్చడం వల్ల ఎంతోమంది రైతులు, వ్యవసాయ కూలీలు తమ ఉపాధిని కోల్పోయి రోడ్డున పడ్డారు.
మాజీ ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ జగన్మోహన్ రెడ్డి విధానం ఎప్పుడూ రైతాంగ శ్రేయస్సుకు, పర్యావరణ రక్షణకు ప్రథమ ప్రాధాన్యతనిస్తుంది. బలవంతంగా భూములు లాక్కోవడానికి బదులు, విజయవాడ, గుంటూరులలో అందుబాటులో ఉన్న ప్రభుత్వ భూములను, మౌలిక వసతులను వాడుకుంటూ, వ్యవసాయ రంగాన్ని రక్షించడమే నిజమైన సమగ్ర ప్రణాళిక. విజయవాడ-గుంటూరు నగరాల పరిధిని మచిలీపట్నం తీరప్రాంతంతో అనుసంధానించడం ద్వారా అపారమైన పారిశ్రామిక, వాణిజ్య ప్రగతి సాధించవచ్చనేది మాజీ ముఖ్యమంత్రి వ్యూహంలోని అసలైన మాస్టర్ ప్లాన్.
మచిలీపట్నం కేవలం ఒక సాధారణ పట్టణం కాదు, అది శతాబ్దాల చరిత్ర గల అంతర్జాతీయ ఓడరేవు కేంద్రం. డచ్, ఫ్రెంచ్, బ్రిటిష్ కాలంలోనే ప్రపంచ దేశాలతో వ్యాపార సంబంధాలు నెరిపిన ఘనత బందరు సొంతం. అటువంటి చారిత్రక తీరప్రాంతాన్ని, సముద్ర రవాణా మార్గాన్ని వదిలేసి, సముద్రానికి దూరంగా, కేవలం కొద్దిమంది రియల్ ఎస్టేట్ వ్యాపారుల ప్రయోజనాల కోసం రాజధానిని ఒకే చోట నిర్బంధించడం చారిత్రక తప్పిదం. మచిలీపట్నం పోర్టును ఆధునీకరించి, విజయవాడ-గుంటూరు పారిశ్రామిక కారిడార్తో కలిపితే, ఆంధ్రప్రదేశ్ దేశంలోనే అతిపెద్ద ఆర్థిక, పారిశ్రామిక మండలిగా మారుతుంది. ఈ సముద్ర తీర రవాణా సౌకర్యాన్ని, ఉన్న మౌలిక వసతులను సమర్థవంతంగా వాడుకోవాలనే ఆలోచన వెనుక ఉన్న దీర్ఘకాలిక ప్రయోజనాలను మనం గుర్తించాలి.
భవనాల నిర్మాణంలో గతంలో జరిగిన అవినీతి, అసంపూర్ణ కట్టడాలు నేటికీ సాక్ష్యాలుగా నిలిచాయి. తాత్కాలిక సచివాలయం, తాత్కాలిక అసెంబ్లీల పేరిట చదరపు అడుగుకు దేశంలో ఎక్కడా లేని విధంగా వేల రూపాయలు ఖర్చు చేసినట్లు చూపించి, ప్రజాధనాన్ని కేవలం కాంట్రాక్టర్ల జేబులు నింపడానికే వాడారనే విమర్శల్లో పూర్తి వాస్తవముంది. కనీసం ఒక వర్షానికి తట్టుకోలేని నాణ్యతా లోపాలు, లీకేజీలు బయటపడ్డాక ఆ నిర్మాణాల వెనుక ఉన్న అవినీతి ఏపాటిదో ప్రజలందరికీ అర్థమైంది. ఇటువంటి లోపభూయిష్టమైన నమూనా కంటే, విజయవాడ-గుంటూరులలో అందుబాటులో ఉన్న శాశ్వత కట్టడాలను కార్యాలయాలుగా మలిచి, మిగిలిన నిధులను మచిలీపట్నం పోర్టు అభివృద్ధికి, గన్నవరం విమానాశ్రయ విస్తరణకు, ఉన్న రైల్వే జంక్షన్ల ఆధునీకరణకు మళ్లించడం ఎంతో లాభదాయకం. ఒక ప్రభుత్వ విజయం కట్టే తాత్కాలిక బిల్డింగుల సంఖ్యను బట్టి కాదు, అది ప్రజల ఆర్థిక స్థితిగతులను ఎంతవరకు మెరుగుపరిచిందనే దానిపైనే ఆధారపడి ఉంటుంది.
మహాత్మా గాంధీ కలలుగన్న 'గ్రామ స్వరాజ్యం' సమ్మిళిత అభివృద్ధిని సాధించాలంటే, అధికార కేంద్రీకరణ సంస్కృతికి స్వస్తి పలకాలి. విజయవాడ, గుంటూరు, మచిలీపట్నం ప్రాంతాల త్రిభుజాకార అభివృద్ధి ద్వారా అటు పరిపాలన, ఇటు పారిశ్రామికీకరణ, మరోవైపు అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం ఒకేసారి సాధ్యమవుతాయి. ఈ సహజసిద్ధమైన కారిడార్ను పటిష్టం చేయడమే వైఎస్ జగన్ తీసుకుంటున్న ప్రతి అడుగులోని అంతరార్థం. ఇది కేవలం ఒక ప్రాంతానికి పరిమితమైనది కాదు, రాష్ట్ర ఆర్థిక వ్యవస్థను స్థిరీకరించే వ్యూహాత్మక అడుగు.
రైతుల హక్కులను కాపాడుతూ, ఉన్న వనరులను సద్వినియోగం చేసుకుంటూ, పర్యావరణాన్ని రక్షించేలా సాగే నమూనా మాత్రమే స్థిరమైన భవిష్యత్తును ఇవ్వగలదు. అమరావతిలోని లోపాలను సరిదిద్దుకుంటూ, విజయవాడ, గుంటూరు నగరాల అనుభవజ్ఞతను, రైల్వే జంక్షన్ల రవాణా అనుకూలతలను, మచిలీపట్నం తీరప్రాంత వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యతను ఏకం చేస్తూ సాగుతున్న ఈ ప్రయాణం ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రగతికి ఒక దిక్సూచిగా నిలుస్తుంది. ప్రజా శ్రేయస్సే పరమావధిగా, క్షేత్రస్థాయి వాస్తవాల ఆధారంగా సాగుతున్న ఈ వ్యూహం దీర్ఘకాలంలో రాష్ట్ర ప్రజలందరికీ సామాజిక, ఆర్థిక న్యాయాన్ని చేకూరుస్తుందనడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
-కంచర్ల యాదగిరిరెడ్డి, మేనేజింగ్ ఎడిటర్, సాక్షి టీవీ


