mortal remains

యునైటెడ్‌ నేషన్స్‌: కార్గిల్‌ యుద్ధంలో మరణించిన సొంత సైనికుల మృతదేహాలను సైతం తిరస్కరించిన దేశం... విశ్వాసం, మతస్వేచ్ఛ, అంతిమ సంస్కారాల గురించి మాట్లాడటం విడ్డూంగా ఉందని భారతదేశం ఐక్యరాజ్య సమితి వేదికగా పొరుగుదేశం పాకిస్థాన్‌పై ధ్వజమెత్తింది. ‘‘జమ్మూ కశ్మీర్‌లో భద్రతా చర్యల్లో మరణించిన వ్యక్తుల అంత్యక్రియలను సైతం అడ్డుకున్నట్లు వచ్చిన ఆరోపణలు ఆందోళనకరం. మృతదేహాలను వారి కుటుంబ సభ్యులకు అప్పగించడాన్నీ నిరాకరించడం, దూరప్రాంతాల్లో రహస్యంగా ఖననం చేయడం వంటి చర్యలు ముస్లింలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతున్నాయని, ఈ చర్యలన్నీ వారి సంప్రదాయాలకు విరుద్ధం’’అని ‘ఫ్రీడమ్‌ ఆఫ్‌ రిలిజియన్‌ అండ్‌ బిలీఫ్‌’అంశంపై నజిలా ఘానియా సిద్ధం చేసిన మధ్యంతర నివేదికలో ఉండటంపై భారత్‌ తీవ్ర ఆక్షేపణ వ్యక్తం చేసింది. ఐక్యరాజ్య సమితిలో భారత శాశ్వత ప్రతినిధి భావిక మంగళానందన్‌ మాట్లాడుతూ ‘‘సొంత సైనికుల మృతదేహాలను గుర్తించేందుకు నిరాకరించిన దేశం మత విశ్వాసాలు, అంత్యక్రియల గురించి మాట్లాడటం విడ్డూరంగా ఉంది’’అని 1999నాటి కార్గిల్‌ యుద్ధ సందర్భాన్ని ప్రస్తావించారు. యుద్ధంలో మరణించిన పాకిస్థాన్‌ సైనికులకు భారత్‌ మిలటరీ గౌరవంతో, ముస్లిం సంప్రదాయాలతో అంత్యక్రియలు నిర్వహించిన విషయాన్ని గుర్తు చేశారు. ఆ సమయంలో పాకిస్థాన్‌ తాము, తమ సైనికులు యుద్ధంలో పాల్గొనలేదని బుకాయించారని స్పష్టం చేశారు. ‘‘భారత్‌లోని జమ్మూ కశ్మీర్‌పై వ్యామోహాన్ని వదిలి పాకిస్థాన్‌ ఆక్రమిత కశ్మీర్‌లోని రావల్‌కోట్‌ వంటిచోట్ల తాజా పరిస్థితి, పరిణామాలపై దృష్టి పెడితే మంచిది’’అని స్పష్టం చేశారు.

విదేశాల్లో భారతీయ పౌరులు మరణించినప్పుడు, వారి మృతదేహాలను భారతదేశానికి తీసుకువచ్చే ప్రక్రియ ఇకపై మరింత సులభతరం కానుంది. దీని కోసం అన్ని ఎయిర్‌లైన్స్ ఏజెన్సీలు ‘ఓపెన్ ఈ-కేర్ ప్లాట్‌ఫామ్’ను ప్రారంభించాయి. ఫలితంగా విదేశాలలో మరణించిన వ్యక్తి సంబంధీకులు కేవలం దరఖాస్తు చేస్తే సరిపోతుంది. ఈ దరఖాస్తును ఆమోదించి, విదేశాల నుంచి మృతదేహాన్ని తీసుకొచ్చే ప్రక్రియను సంబంధిత అధికారులు ఫాస్ట్‌ట్రాక్ పద్ధతిలో చేపట్టనున్నారు. సుదీర్ఘ ‍ప్రక్రియ.. ఇకపై సులభతరం! ఇన్నాళ్లూ భారతీయ పౌరులెవరైనా విదేశాల్లో మరణిస్తే, వారి మృతదేహాలను తీసుకురావడానికి కుటుంబ సభ్యులు సుదీర్ఘ ప్రక్రియను అనుసరించాల్సి వచ్చేది. ఒక్కోసారి వారం  రోజులు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ సమయం కూడా పట్టేది. అసాధారణ పరిస్థితుల్లో ఎవరైనా మృతి చెందిన సందర్బంలో వారి మృతదేహాలను తీసుకువచ్చేందుకు మరింత సమయం పట్టేది. ఇటువంటప్పుడు కొన్నిసార్లు భారత విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ కూడా జోక్యం చేసుకోవాల్సి అవసరం కూడా ఏర్పడేది. ఈ నేపధ్యంలోనే విదేశాల నుంచి భారతీయుల మృతదేహాలను తీసుకొచ్చే ప్రక్రియను సడలించాలన్న డిమాండ్‌ గత కొంతకాలంగా వినిపిస్తోంది. ఇప్పుడు ఈ దిశగా సానుకూల చర్యలు మొదలయ్యాయి.  ‘ఓపెన్ ఈ- కేర్’ అంటే ఏమిటి? ఓపెన్ ఈ-కేర్ ప్లాట్‌ఫారమ్‌ను అన్ని ఎయిర్‌లైన్స్ కంపెనీలు కలిసి సిద్ధం చేశాయి. ఇక నుంచి విదేశాల్లో ఎవరైనా భారతీయ పౌరులు మరణిస్తే మృతదేహాన్ని వీలైనంత త్వరగా భారత్‌కు తీసుకురావాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. దీని కోసం మరణించిన వ్యక్తి కుటుంబంలోని ఎవరైనా సభ్యుడు మాత్రమే దరఖాస్తు చేసుకోవాల్సి ఉంటుంది. ఇందుకు అవసరమైన పత్రాలతో కూడిన దరఖాస్తును సంబంధిత  అధికారులు తనిఖీ చేసిన తర్వాత, మృతదేహాలను తీసుకువచ్చే ప్రక్రియను వీలైనంత త్వరగా జరుగుతుంది. 48 గంటల్లోగా ఆమోదం విదేశాల్లో ఉన్న భారతీయుల మృత దేహాలను తిరిగి తీసుకురావడంలో జాప్యాన్ని నివారించేందుకు ఈ- పోర్టల్‌ను తీసుకువస్తున్నట్లు కేంద్ర మంత్రి మన్సుఖ్ మాండవియా ప్రకటించారు. ఈ- పోర్టల్‌ ద్వారా సెంట్రల్‌ ఇంటర్నేషనల్‌ హెల్త్‌ డివిజన్‌, నోడల్‌ అధికారులు, రవాణాదారులు, విమానయాన సంస్థలు ఈ-మెయిల్‌, ఎస్‌ఎంఎస్‌, వాట్సాప్‌ల ద్వారా సమాచారం పొందుతాయని ఆయన తెలిపారు. ఈ ప్రక్రియ కోసం నియమితులైన నోడల్ అధికారి దరఖాస్తును తనిఖీ చేసి, 48 గంటల్లోగా ఆమోదం తెలియజేస్తారు. రిజిస్టర్డ్ నంబర్ ద్వారా అప్లికేషన్ స్థితిని ఈ-కేర్ పోర్టల్‌లో సందర్శించవచ్చు.  ఇది కూడా చదవండి: నేటికీ పాక్‌ను వణికిస్తున్న హిందూ వ్యాపారి ప్యాలెస్‌