స్పేస్‌ఎక్స్‌ అధినేత ఎలాన్‌ మస్క్‌ ప్రతిష్టాత్మక స్టార్‌షిప్‌ ప్రయోగం మరో కీలక మైలురాయిని చేరుకుంది. ప్రపంచంలోనే అత్యంత శక్తివంతమైన రాకెట్‌గా పేరొందిన స్టార్‌షిప్‌ ఫ్లైట్‌-13 విజయవంతంగా నింగిలోకి దూసుకెళ్లింది. ఈ మిషన్‌ ద్వారా భవిష్యత్తులో చంద్రుడు, అంగారకుడిపై మానవ ప్రయాణాలకు ఉపయోగపడే కీలక సాంకేతికతను స్పేస్‌ఎక్స్‌ మరోసారి పరీక్షించింది.ఈ ఉదయం టెక్సాస్‌లోని బోకా చికా స్టార్‌బేస్‌ నుంచి బయలుదేరిన స్టార్‌షిప్‌.. నిర్ణీత ప్రణాళిక ప్రకారం ప్రయాణాన్ని కొనసాగించింది. లాంచ్‌ తర్వాత కొద్దిసేపటికే రాకెట్‌లోని రెండు దశలు విడిపోయాయి. పై భాగమైన స్టార్‌షిప్‌ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌ అంతరిక్షంలోకి చేరుకుని తన లక్ష్యాలను పూర్తి చేసింది. మిషన్‌లో భాగంగా 20 కొత్త తరం స్టార్‌లింక్‌ వి3 ఉపగ్రహాలను విజయవంతంగా విడుదల చేసింది. అనంతరం భూమి వాతావరణంలోకి తిరిగి ప్రవేశించిన స్టార్‌షిప్‌.. చివరకు హిందూ మహాసముద్రంలో సురక్షితంగా స్ప్లాష్‌డౌన్‌ చేసింది.Liftoff of Starship! pic.twitter.com/RdieYIh6Fd— SpaceX (@SpaceX) July 24, 2026లాంచ్‌ తర్వాత కొద్దిసేపటికే స్టార్‌షిప్‌లోని రెండు భాగాలు విడిపోయాయి. పై భాగమైన స్టార్‌షిప్‌ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌ తన ప్రయాణాన్ని కొనసాగిస్తూ కీలక పరీక్షలను పూర్తి చేసింది. అంతరిక్షంలోకి చేరుకున్న తర్వాత స్టార్‌లింక్‌ ఉపగ్రహాలను విజయవంతంగా విడుదల చేసింది. అనంతరం వాతావరణంలోకి తిరిగి ప్రవేశించి.. చివరకు హిందూ మహాసముద్రంలో స్ప్లాష్‌డౌన్‌ చేసింది.Starship Flight 13 launched from Starbase, TX at 5:51pm CDT and had an incredible lift-off!! Here are a few of my favorite views from our robotic cams! (Audio warning).Our launch stream is still live, so tune in here: https://t.co/pnT6BnOOyF@NASASpaceflight pic.twitter.com/GnYO3LDKp2— MattZ (@wvmattz) July 25, 2026అయితే రాకెట్‌లోని దిగువ భాగమైన సూపర్‌ హెవీ బూస్టర్‌ విషయంలో మాత్రం అనుకున్న ఫలితం రాలేదు. ప్రయోగం తర్వాత విడిపోయిన బూస్టర్‌ తిరిగి గల్ఫ్‌ ఆఫ్‌ మెక్సికోలో నియంత్రిత ల్యాండింగ్‌ చేయాల్సి ఉంది. కానీ ల్యాండింగ్‌ సమయంలో కొన్ని రాప్టర్‌ ఇంజిన్లు సరిగ్గా పనిచేయకపోవడంతో బూస్టర్‌ నిర్దేశిత విధంగా తిరిగి చేరుకోలేకపోయింది.Starship is intact, floating in the ocean and transmitting telemetry! pic.twitter.com/hLVXJqkHSA— Elon Musk (@elonmusk) July 25, 2026సూపర్‌ హెవీ బూస్టర్‌ను తిరిగి వినియోగించడమే స్పేస్‌ఎక్స్‌ ప్రధాన లక్ష్యం. రాకెట్‌ భాగాలను మళ్లీ ఉపయోగించడం ద్వారా అంతరిక్ష ప్రయోగాల ఖర్చును భారీగా తగ్గించాలని మస్క్‌ ప్రణాళికలు రూపొందిస్తున్నారు. ఈ క్రమంలో బూస్టర్‌ ల్యాండింగ్‌ వైఫల్యం కొంత నిరాశ కలిగించినప్పటికీ.. ఈ పరీక్ష ద్వారా లభించే సాంకేతిక సమాచారం భవిష్యత్తు ప్రయోగాలకు ఉపయోగపడుతుందని స్పేస్‌ఎక్స్‌ భావిస్తోంది. అయితే.. ఈ వైఫల్యం కారణంగా స్పేస్‌ఎక్స్‌కు మొత్తం మిషన్‌ నష్టం జరిగినట్లు కాదు. స్టార్‌షిప్‌ ప్రయోగం, ఉపగ్రహాల విడుదల, అంతరిక్ష ప్రయాణం, రీ-ఎంట్రీ వంటి కీలక దశలు విజయవంతంగా పూర్తయ్యాయి. అయితే బూస్టర్‌ను తిరిగి తీసుకొచ్చి మళ్లీ ఉపయోగించే లక్ష్యంలో మాత్రం మరోసారి మెరుగుదలలు అవసరమని స్పష్టమైంది. బూస్టర్‌ నష్టంతో స్పేస్‌ఎక్స్‌కు ఆర్థికంగా కొన్ని కోట్ల డాలర్ల స్థాయిలో నష్టం ఉండొచ్చని అంచనా. రాకెట్‌ నిర్మాణం, ఇంజిన్లు, పరీక్షల కోసం చేసిన ఖర్చు ఇందులో భాగం. అయితే మస్క్‌ కంపెనీకి అసలు సవాల్‌ కేవలం డబ్బు నష్టం కాదు.. అభివృద్ధి ప్రక్రియలో సమయం, సాంకేతిక విశ్లేషణ, తదుపరి ప్రయోగాల షెడ్యూల్‌పై పడే ప్రభావమే కీలకం.స్టార్‌షిప్‌ ప్రాజెక్ట్‌ మస్క్‌ దీర్ఘకాల అంతరిక్ష కలల్లో అత్యంత ముఖ్యమైనది. దీని వెనుక స్పేస్‌ఎక్స్‌ ఏళ్ల తరబడి చేస్తున్న భారీ కృషి ఉంది. పూర్తిగా పునర్వినియోగించగల రాకెట్‌ వ్యవస్థను రూపొందించేందుకు ఈ ప్రాజెక్ట్‌పై బిలియన్ల డాలర్ల పెట్టుబడులు పెట్టారు. 2010ల చివరి నుంచి అభివృద్ధి చేస్తున్న స్టార్‌షిప్‌ కోసం వందలాది మంది ఇంజినీర్లు, శాస్త్రవేత్తలు, సాంకేతిక నిపుణులు పనిచేస్తున్నారు. చంద్రుడు, అంగారకుడి వరకు మనుషులు, భారీ సరుకులను తీసుకెళ్లగల రవాణా వ్యవస్థను నిర్మించడమే స్పేస్‌ఎక్స్‌ దీని ప్రధాన లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.నాసా ఆర్టెమిస్‌ కార్యక్రమానికి సహకరించడం, భారీ స్టార్‌లింక్‌ ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షంలోకి పంపడం, భవిష్యత్తులో మనుషులను చంద్రుడు, అంగారకుడిపైకి తీసుకెళ్లడం వంటి లక్ష్యాలకు ఈ రాకెట్‌ కీలకంగా మారనుంది. ఫ్లైట్‌-13లో సూపర్‌ హెవీ బూస్టర్‌కు ఎదురుదెబ్బ తగిలినా.. స్టార్‌షిప్‌ మాత్రం మరో కీలక పరీక్షను విజయవంతంగా పూర్తి చేసింది. అంతరిక్ష ప్రయాణ భవిష్యత్తును మార్చే లక్ష్యంతో ముందుకు సాగుతున్న మస్క్‌ ప్రయాణంలో ఇది మరో పాఠంగా మిగిలింది.

సూళ్లూరుపేట: భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ (ఇస్రో) భవిష్యత్తులో అతిపెద్ద ప్రయోగాలను దృష్టిలో వుంచుకుని ఒక భారీ రాకెట్‌ తయారు చేసేందుకు శ్రీకారం చుట్టింది. ఈ రాకెట్‌కు న్యూ జనరేషన్‌ లాంచింగ్‌ వెహికల్‌ (ఎన్‌జీఎల్‌వీ) అని నామకరణం కూడా చేశారు. ఇస్రో మొదటినాళ్లలో చేపట్టిన రోహిణి సౌండింగ్‌ రాకెట్‌ల ప్రయోగాల తరువాత 40 కిలోలు నుంచి 5,000 కిలోలు ఉపగ్రహాలను మోసుకెళ్లే ఎస్‌ఎల్‌వీ, ఏఏస్‌ఎల్‌వీ, పీఎస్‌ఎల్‌వీ, జీఎస్‌ఎల్‌వీ, ఎల్‌వీఎం03, ఎస్‌ఎస్‌ఎల్‌వీ అనే ఆరు రకాల రాకెట్లును అభివృద్ది చేసింది. భవిష్యత్తులో అంటే 2040 నాటికి మానవుడ్ని అంతరిక్షంలోకి తీసుకెళ్లి తిరిగి తీసుకొచ్చే ప్రయోగంతో పాటు చంద్రుడిపై మానవుడ్ని తీసుకెళ్లి తిరిగి తీసుకొచ్చే ప్రయోగాన్ని కూడా చేపట్టాలని ఇస్రో భావిస్తోంది. వీటితో పాటు అత్యంత బరువు కలిగిన కమ్యూనికేషన్‌ ఉపగ్రహాలను జియో ట్రాన్స్‌ఫర్‌ ఆర్బిట్‌లోకి (జీటీఓ) పంపేందుకు అవసరమైన సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని సమకూర్చుకుంటున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో న్యూ జనరేషన్‌ లాంచింగ్‌ వెహికల్‌ 20 నుంచి 30 టన్నుల బరువు కలిగిన కమ్యూనికేషన్‌ ఉపగ్రహాలను భూమికి దగ్గరగా వున్న లియో అర్బిట్‌లోకి, 10 వేలు కిలోలు బరువు కలిగిన ఉపగ్రహాలను జీటీఓ ఆర్బిట్‌లోకి ప్రవేశపెట్ట గలిగిన సామర్థ్యాన్ని కలిగి వుంటుంది. అయితే దీనికి సంబంధించి 2008 డిసెంబర్‌ 22న రూ.1,798 కోట్లు అంచనాలతో ప్రణాళికను కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆమోదించింది. ఈ నిధులతో సెమీ క్రయోజనిక్‌ దశను అభివృద్ది చేయడంతో పాటు రాకెట్‌కు సంబంధించిన పరికరాలను సాంకేతికంగా రూపొందించేందుకు ఇస్రో శాస్త్రవేత్తలు కృషి చేస్తున్నారు. ఎన్‌జీఎల్‌వీ రాకెట్‌ ప్రయోగానికి ఇప్పుడున్న ప్రయోగవేదికల సామర్థ్యం సరిపోదని మూడో ప్రయోగవేదిక నిర్మాణానికి కేంద్ర సైంటిఫిక్‌ విభాగం వారు మంత్రివర్గ సమావేశంలో రూ. 3,986 కోట్లు మంజూరు చేశారు. షార్‌ కేంద్రంలో మూడో ప్రయోగవేదిక నిర్మాణానికి స్థలం ఎంపిక కూడా జరిగింది. ప్రయోగవేదికతో పాటు ఎన్‌జీఎల్‌వీ రాకెట్‌ను కూడా రూపొందించేందుకు ఇస్రో శాస్త్రవేత్తలు సిద్దమవుతున్నారు. త్వరలోనే ప్రయోగవేదిక నిర్మాణానికి భూమిపూజ చేసేందుకు సన్నాహాలు చేస్తున్నారు. న్యూ జనరేషన్‌ లాంచింగ్‌ వెహికల్‌ (ఎన్‌జీఎల్‌వీ) వివరాలు... → ఎన్‌జీఎల్‌వీ రాకెట్‌ ఎత్తు 75 మీటర్లు. → రాకెట్‌ వెడల్పు 5 మీటర్లు. → ప్రయోగ సమయంలో శాటిలైట్‌ లేకుండా రాకెట్‌ బరువు మాత్రమే 1,000 టన్నులు వుంటుంది. → మూడు దశలతోనే రాకెట్‌ను రూపొందిస్తున్నారు. → పీఎస్‌ఎల్‌వీ ఎక్స్‌ల్‌ తరహాలో ఎన్‌జీఎల్‌వీ రాకెట్‌కు ఆరు స్ట్రాపాన్‌ బూస్టర్లు కలిగి వుంటుంది. → కోర్‌ అలోన్‌ దశలో 160 టన్నుల సెమీ–క్రయోజనిక్‌ ఇంధనాన్ని వినియోగిస్తారు. → క్రయోజనిక్‌ దశలో 30 టన్నుల క్రయో ఇంధనాన్ని వినియోగిస్తారు. → ఈ రాకెట్‌ రూపాంతరం చెందితే నాసాకి చెందిన పాల్కన్‌ రాకెట్, అట్లాస్‌–వీ, ప్రోటాన్‌–ఎం, లాంగ్‌ మార్చ్‌ –58 రాకెట్‌ల స్థాయికి ఏమాత్రం తగ్గకుండా వుంటుంది. → ఇస్రో మాజీ చైర్మన్‌ డాక్టర్‌ ఎస్‌.సోమనాథ్‌ 2023 డిసెంబర్‌లోనే దీనిపై పవర్‌ పాయింట్‌ ప్రజెంటేషన్‌ కూడా ఇచ్చారు. 2030 , 2035 నాటికి మాన వ అంతరిక్ష యానం, లోతైన అంతరిక్ష యాత్రలు, అత్యంత బరువైన కమ్యూనికేషన్‌ ఉపగ్రహాల ప్రయోగాలు చేసేందుకు వీలుగా ఈ రాకెట్‌ను రూపొందిస్తున్నట్టుగా పవర్‌పాయింట్‌ ప్రజెంటేషన్‌లో వివరించారు. ఎన్‌జీఎల్‌వీ రాకెట్‌ గురించి దశల వారీగా కూడా ఆయన వివరించి మరీ చెప్పారు.

టెక్సాస్‌: చంద్రుడితోపాటు అంగారక గ్రహంపై భవిష్యత్తులో చేపట్టబోయే ప్రయోగాల కోసం స్పేస్‌ ఎక్స్‌ సంస్థ అభివృద్ధి చేస్తున్న ‘స్టార్‌షిప్‌’ రాకెట్‌కు సంబంధించిన ఆరో ప్రయోగాన్ని మంగళవారం టెక్సాస్‌లో నిర్వహించారు. ఇందులో ఒక దశ విఫలం కాగా, మరో దశ విజయవంతమైంది. అమెరికా అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికైన డొనాల్డ్‌ ట్రంప్‌తోపాటు స్పేస్‌ఎక్స్‌ అధినేత ఎలాన్‌ మస్క్‌ ఈ ప్రయోగాన్ని స్వయంగా వీక్షించారు. దాదాపు 400 అడుగుల(121 మీటర్లు) పొడవైన స్టార్‌షిప్‌ రాకెట్‌ను స్థానిక కాలమానం ప్రకారం మంగళవారం సాయంత్రం 5 గంటలకు స్పేస్‌ఎక్స్‌ లాంచ్‌ప్యాడ్‌ నుంచి ప్రయోగించారు. ఇందులోని 33 శక్తివంతమైన రాప్టర్‌ ఇంజన్లను మండించడంతో స్టార్‌షిప్‌ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌ అంతరిక్షంలోకి దూసుకెళ్లింది. కొద్ది సేపటి తర్వాత స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌ నుంచి సూపర్‌ హెవీ బూస్టర్‌ విజయవంతంగా విడిపోయింది. భూమివైపు తిరుగు ప్రయాణం ఆరంభించింది. Booster 13 splashdown in the Gulf of Mexico. Tower was go, but booster was not. pic.twitter.com/RwhZDxPaQU— Chris Bergin - NSF (@NASASpaceflight) November 19, 2024షెడ్యూల్‌ ప్రకారం మళ్లీ లాంచ్‌సైట్‌ వద్దకే చేరుకోవాలి. అక్కడున్న మర చేతులు బూస్టర్‌ను జాగ్రత్తగా ఒడిసిపట్టుకోవాలి. కానీ, ఇంతలో సాంకేతిక సమస్య ఎదురుకావడంతో బూస్టర్‌ క్యాచింగ్‌ ప్రక్రియను నిలిపివేశారు. బూస్టర్‌ను నింగిలోనే దారి మళ్లించారు. దాంతో అది గల్ఫ్‌ ఆఫ్‌ మెక్సికో జలాల్లో కూలిపోయింది. ఖాళీగా ఉన్న స్టార్‌షిప్‌ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌ మాత్రం షెడ్యూల్‌ ప్రకారమే 90 నిమిషాలపాటు భూమిచుట్టూ చక్కర్లుకొట్టింది. Starship preparing to splash down in the Indian Ocean pic.twitter.com/EN9jibr07l— SpaceX (@SpaceX) November 19, 2024చివరకు హిందూ మహాసముద్రంలో సురక్షితంగా ల్యాండైంది. స్టార్‌షిప్‌ రాకెట్‌ప్రయోగ దృశ్యాలను స్పేస్‌ ఎక్స్‌ సంస్థ సోషల్‌ మీడియాలో పోస్టు చేసింది. గత నెలలో చేపట్టిన స్టార్‌షిప్‌ ఐదో ప్రయోగం విజయవంతమైన సంగతి తెలిసిందే. లాంచ్‌ సైట్‌ వద్దకు బూస్టర్‌ క్షేమంగా తిరిగొచ్చింది. మర చేతులు దాన్ని జాగ్రత్తగా అందుకున్నాయి. ఈ ప్రయోగం ద్వారా స్పేస్‌ఎక్స్‌ సంస్థ చరిత్ర సృష్టించింది.

వాషింగ్టన్‌: అంతరిక్ష ప్రయోగాల్లో మరో కీలక ఘట్టం మరి కొద్ది రోజుల్లో ఆవిష్కృతం కానుంది. సూర్యుడి వాతావరణాన్ని శోధించేందుకు గాను ‘పార్కర్‌ సోలార్‌ ప్రోబ్‌’అంతరిక్ష నౌకను వచ్చే నెల 6వ తేదీలోపు ప్రయోగించేందుకు నాసా ఏర్పాట్లు పూర్తి చేస్తోంది. ఇప్పటివరకు ఎవరూ చేపట్టని ఈ ప్రయోగాన్ని విజయవంతం చేసేందుకు నాసా కృషి చేస్తోంది. ఫ్లోరిడాలోని కెన్నడీ స్పేస్‌ సెంటర్‌ డెల్టా–4 హెవీ లాంచింగ్‌ వెహికల్‌ ద్వారా ఈ ప్రయోగాన్ని చేపట్టనుంది. ఇప్పటివరకు ఏ అంతరిక్ష నౌక కూడా ప్రవేశించని సూర్యుడి కరోనా కక్ష్యలో ఈ నౌక పరిభ్రమించనుంది. ఆ ప్రాంతంలో ఉండే వేడి, రేడియేషన్‌ను తట్టుకుని సౌర గాలులు ఏర్పడటానికి గల ప్రాథమిక కారణాన్ని కనుగొననుంది. సంపూర్ణ సూర్య గ్రహణ సమయంలో సూర్యుడిని చంద్రుడు పూర్తిగా కప్పడంతో వృత్తాకారంగా కనిపించే సూర్యుడి రూపమే ఈ కరోనా. మరో విధంగా చెప్పాలంటే సూర్యుడి బాహ్యవలయం. ఏళ్లుగా శాస్త్రవేత్తల మెదళ్లను తొలుస్తున్న అనేక ప్రశ్నలకు కొత్త ప్రయోగం ద్వారా ఈ కరోనా ప్రాంతంలో సమాధానాలు దొరికే అవకాశం ఉందని భావిస్తున్నారు.


 ► ఇస్రో చరిత్రలోనే అత్యంత బరువైన రాకెట్‌
 ► షార్‌ నుంచి ప్రయోగం..
 
 శ్రీహరికోట(సూళ్లూరుపేట): భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ(ఇస్రో) బాహుబలిగా అభివర్ణిస్తున్న జీఎస్‌ఎల్‌వీ మార్క్‌–3డీ1 రాకెట్‌ నేడు నింగిలోకి దూసుకుపోనుంది. శ్రీపొట్టిశ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా∙శ్రీహరికోటలోని సతీష్‌ ధవన్‌ అంతరిక్ష కేంద్రం(షార్‌) రెండో ప్రయోగ వేదిక నుంచి దీన్ని సోమవారం సాయంత్రం 5.28 గంటలకు ప్రయోగించనున్నారు.
 దీని ద్వారా జీశాట్‌–19 సమాచార ఉపగ్రహాన్ని కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టనున్నారు. మార్క్‌–3డీ1 ప్రయోగానికి సంబంధించి కౌంట్‌డౌన్‌ను ఆదివారం సాయంత్రం 3.58 గంటలకు ప్రారంభించారు. 25.30 గంటలపాటు కౌంట్‌డౌన్‌ కొనసాగనుంది.కౌంట్‌డౌన్‌ ప్రారంభించాక రెండోదశ(ఎల్‌–110)లో 110 టన్నుల ద్రవ ఇంధనాన్ని నింపే పని ఆదివారం రాత్రికి పూర్తి చేశారు. సోమవారం ఉదయం రాకెట్‌లో హీలియం, నైట్రోజన్‌ గ్యాస్‌లు నింపడం, ఎలక్ట్రికల్, ఎలక్ట్రానిక్స్‌ వ్యవస్థలను అప్రమత్తం చేసే ప్రక్రియను  చేపడతారు. ప్రయోగం నేపథ్యంలో షార్‌లో  భద్రతను కట్టుదిట్టం చేశారు.
 
 ప్రయోగమిలా.. జీఎస్‌ఎల్‌వీ మార్క్‌–3డీ1  పొడవు 43.43 మీటర్లు.  బరువు  640 టన్నులు. మొత్తం మూడు దశల్లో ఈ ప్రయోగాన్ని 16.20 నిమిషాల్లో పూర్తి చేసేందుకు శాస్త్రవేత్తలు సంకల్పించారు. కౌంట్‌డౌన్‌ ముగిసిన వెంటనే మొదటిదశలో రెండు వైపులున్న 200 టన్నుల ఘన ఇంధన బూస్టర్ల(ఎస్‌–200)ను మండించటంతో రాకెట్‌ ప్రయాణం ప్రారంభమవుతుంది. తర్వాత 1.54 నిమిషాలకు రెండో దశలోని 110 టన్నుల ద్రవ ఇంధనాన్ని (ఎల్‌–110) మండించి రాకెట్‌ ప్రయాణ స్పీడ్‌ను పెంచుతారు. 2.20 నిమిషాలకు ఎస్‌–200 రెండు బూస్టర్లు విడిపోయి మొదటిదశను పూర్తి చేస్తాయి. 5.20 నిమిషాలకు రెండో దశ పూర్తవుతుంది.
 25 టన్నుల క్రయోజనిక్‌ ఇంధనంతో మూడోదశను ప్రారంభించి 16.20 నిమిషాలకు రాకెట్‌కు శిఖర భాగంలో అమర్చిన 3,136 కిలోల బరువైన జీశాట్‌–19 సమాచార ఉపగ్రహాన్ని భూమికి దగ్గరగా(పెరిజీ) 170 కి.మీ. భూమికి దూరంగా(అపోజి) 35,975 కి.మీ. ఎత్తులోని జియో ట్రాన్స్‌ఫర్‌ ఆర్బిట్‌(భూ బదిలీ కక్ష్య)లో ప్రవేశపెడతారు. ఆ తర్వాత బెంగళూరు హసన్‌లోని ఉపగ్రహాల నియంత్రణ కేంద్రం ఉపగ్రహాన్ని అదుపులోకి తీసుకుని.. ఉపగ్రహంలో నింపిన అపోజీ మోటార్లను మండించి భూమికి 36 కిలోమీటర్ల ఎత్తులోని భూస్థిర కక్ష్యలో ఉపగ్రహాన్ని స్థిరపరుస్తారు.
 
 తిరుమలలోఇస్రో పూజలు
 సాక్షి, తిరుమల: తిరుమల శ్రీవారి ఆలయంలో ఆదివారం ఇస్రో సైంటిఫిక్‌ సెక్రటరీ పీజీ దివాకర్, డైరెక్టర్లు జయరామన్, ఎస్‌కే కనుంగో, సేతురామన్‌.. నమూనా రాకెట్‌తో  పూజలు నిర్వహించారు.  
 
 జీశాట్‌–19తో ఉపయోగాలివీ..
 జీశాట్‌–19 సమాచార ఉపగ్రహం బరువు 3,136 కిలోలు. ఇది దేశంలో టెలివిజన్‌ ప్రసారాలు, టెలికం రంగంలో విస్తృతసేవలు, ఇంటర్నెట్‌ వేగవంతంగా పనిచేయడమేగాక అధునాతనమైన కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థ అందుబాటులోకి తెస్తుంది.  ఆండ్రాయిడ్‌ మొబైల్స్‌లో ఇంటర్నెట్‌ను వేగవంతం చేయడానికి ఎంతో ఉపకరిస్తుంది.  ఉపగ్రహంలో  కేయూ బాండ్‌ హై ఫ్రీక్వెన్సీ ట్రాన్స్‌పాండర్స్‌తోపాటు జియో స్టేషనరీ రేడియేషన్‌ స్పెక్ట్రోమీటర్‌ పేలోడ్స్‌ను అమర్చి పంపుతున్నారు. 3,136 కిలోల ఉపగ్రహంలో 1,742 కిలోల ఇంధనం నింపారు. పేలోడ్స్‌ బరువు 1,394 కిలోలు.   జీశాట్‌–9 ఉపగ్రహం పదేళ్లపాటు సేవలు అందిస్తుంది.