ముంబైలో జరిగిన స్వదేశ్ వార్షికోత్సవ వేడుకలో రాధికా అంబానీ కార్సెట్ స్కర్ట్ లుక్ అందర్నీ కట్టిపడేసింది. ఆమె లుక్ సాంప్రదాయన భాతీయ వస్త్ర కళానైపుణ్యాన్ని, సమకాలీన ఫ్యాషన్ అభిరుచిని ఒకచోట చేర్చింది. మయూర్ గిరోత్రా ఈ డిజైనర్వేర్ని రూపొందించారు. ఈ డిజైనర్వేర్లో ఒక నిర్దిష్ట ఆకృతి గల భుజాల పట్టీలు లేని కార్సెట్ ఆధునిక ఫ్యాషన్తో కలగలిసిన సంప్రదాయ హస్తకళ మేళవింపుతో సరికొత్తగా కనిపించింది.
ఈ డిజైనర్ వేర్లో స్కర్టే ప్రధాన ఆకర్షణ. బంగారు, గోధుమ వర్ణంలోని వస్త్రంపై గులాబీ, నీలిరంగు అద్దకాలతో డిజైన్ చేశారు. ఈ స్కర్ట్పై ఉన్న క్లిష్టమైన చిత్రలేఖనాలు, లోహపు ఎంబ్రాయిడరీ, మరింత శోభను చేకూర్చాయి. చెప్పాంటే శతాబ్దాల నాటి కలంకారిని చేతితో అత్యద్భుతంగా డిజైన్ చేశారు. సహజ రంగులతో డిజైన్ చేసే ఈ కలంకారి శతాబ్దాల నాటిది. పైగా ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీకాళహస్తి సంప్రదాయం ప్రత్యేకంగా పౌరాణిక కథనాలతో ముడిపడి ఉంటుందట.
దీనిపై పౌరాణిక కథలకు దృశ్య రూపం ఇస్తారట. ప్రస్తుతం రాధిక ధరించిన ఈ స్కర్ట్పై కృష్ణలీల, కల్పవృక్షం, నెమళ్లు, ఆవులు, తామరపువ్వులు, పూల తీగలను స్పష్టంగా చూడొచ్చు. భక్తిరస చిత్రాలు, ప్రకృతి ప్రపంచంలోని అందాలను చాలా అత్యద్భుతంగా ఆవిష్కరిస్తారు. ఈ మూలాంశాలే ఈ స్కర్ట్ని ప్రత్యేకంగా నిలిచేలా చేశాయి. ఈ వస్త్రం రూపానికి మించిన కథనాన్ని అందిస్తుంది. ఈ స్కర్ట్పై జర్దోజీ, పిట్టా, దబ్కా, అప్లిక్ వంటి టెక్కిక్లతో అద్యుతంగా ఎంబ్రాయిడరీ చేశారు.
ముఖ్యంగా లోహపు అలంకరణ డిజైన్ని కప్పివేయకుండా కొత్త లుక్ని అందించాయి. కళ, విలాసాలను ఇష్టపడే వారికి చేతితో డిజైన్ చేసి దుస్తులకు మించి పెద్ద గిఫ్ట్ ఇంకొకటి ఉండదు. ఈ స్కర్ట్తో కార్సెట్ను జతపరచడంతోనే మరింత అందంగా కనిపించింది. మ్యాచింగ్ దుపట్టాని కూడా ప్రవహిస్తున్నట్లుగా తీర్చిదిద్దారు. ఒక రకంగా ఈ డిజైర్వేర్తో కలంకారిని భారతీయ ఫ్యాషన్ పద్ధతుల సరసన నిలిపేలా కళాకారుల వారసత్వాన్ని, సంప్రదాయాన్ని చాటి చెప్పారు.
కలంకారికి ఆ పేరు ఎలా వచ్చిందంటే..
కలంకారి అనే పదం పర్షియన్ భాషలోని 'కలం' (అంటే కలం) నుంచి వచ్చింది. చేతితో వివరమైన నమూనాలను, పౌరాణిక కథలను చిత్రించే ఈ వస్త్ర కళకు ఈ పేరు సరిగ్గా సరిపోతుంది. ఈ కళకు ఆంధ్రప్రదేశ్తో అత్యంత సన్నిహిత సంబంధం ఉంది. దీనిని తొలుత 'వ్రతపని' అని పిలిచేవారు, తెలుగులో దీనికి 'రాత పని' అని అర్థం. 16వ శతాబ్దంలో కుతుబ్ షాహీ రాజవంశం పాలనలో దీనికి కలంకారి అనే పేరు వచ్చింది. ఇది సరిగ్గా ఎక్కడ ప్రారంభమైందో ఎవరికీ తెలియదు, ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న పురాతన వస్త్రాలన్నీ 15వ, 16వ శతాబ్దాలకు చెందినవి.
వీటిలో చాలా వరకు ఆగ్నేయాసియా కోసం వాణిజ్య వస్త్రాలుగా తయారు చేసినవే. దీనిని బట్టి, ఆ వస్త్రాలు తయారు కావడానికి చాలా కాలం ముందే అక్కడ ఈ కళకు మంచి ఆదరణ ఉండేదని తెలుస్తోంది. ఈ కళకు ఇప్పుడు చట్టపరమైన రక్షణ ఉంది. శ్రీకాళహస్తి కలంకారికి 2006లో, మచిలీపట్నం కలంకారికి 2009లో భౌగోళిక గుర్తింపు (GI) ట్యాగ్ లభించింది. ప్రతి ప్రధాన కేంద్రం దాని స్వంత ఇతివృత్తాలను, శైలిని అభివృద్ధి చేసుకుంది.
మచిలీపట్నం హిందువుల కోసం పౌరాణిక దృశ్యాలతో కూడిన పందిళ్లను, ముస్లిం కొనుగోలుదారుల కోసం ప్రార్థన చాపలను, రాజ దర్బారుల కోసం పూల గుడారాలను, ఐరోపా మార్కెట్ల కోసం చింజ్ వస్త్రాలను తయారు చేసింది. దీని ముద్రణ, రంగుల అద్దకం వ్యాపారం 19వ శతాబ్దం మధ్యకాలం నుంచి వర్ధిల్లి, 20వ శతాబ్దంలో క్షీణించింది.
మదురై ఒక ప్రత్యేకమైన గాఢతతో కూడిన ముదురు ఎరుపు రంగుకు ప్రసిద్ధి చెందింది. దీని కలంకారి వృత్తాంతం ముతక వస్త్రంపై కేవలం ఎరుపు, నలుపు అనే రెండు రంగులలో మాత్రమే చేసేవారు. అంతేగాదు తిరుపతికి సమీపంలో ఉన్న శ్రీకాళహస్తి అనే దేవాలయ పట్టణంలో ఈ కళ ఇప్పటికీ సజీవంగా ఉంది.
ఇదీ చదవండి: చీరలో కూడా స్మార్టే..! నిజానికి అవి రెండు వేర్వేరు: సుధామూర్తి


