Seismographic

(టోక్యో విశ్వవిద్యాలయం 2026 పట్టభద్రుల సాత్నకోత్సవంలో విద్యార్థులను ఉద్దేశించి ఆ యూనివర్శిటీ ప్రెసిడెంట్‌, పరిశోధకుడు ఫుజియీ తెరూర్‌ చేసిన ప్రసంగ సంక్షిప్త పాఠం)ఈ రోజు బ్యాచిలర్స్, మాస్టర్స్, డాక్టోరల్, ప్రొఫెషనల్‌ డిగ్రీలు అందుకుంటున్న మీ అందరికీ నా హృదయపూర్వక అభినందనలు. 2016, ఏప్రిల్‌లో కుమమోటో భారీ భూకంపం వచ్చిన సరిగ్గా పదేళ్ల తర్వాత... గత జూలైలో, అదే కుమమోటో ప్రాంతంలో మరో పెద్ద భూకంపం సంభవించింది. మీ అందరికీ గుర్తుండేఉంటుంది. ఎన్నో ఇళ్లు ధ్వంసమయ్యాయి. విద్యుత్, మంచినీటి సరఫరా నిలిచిపోయింది. చాలామంది తమ ఇళ్లను వదిలి నిర్వాసితులుగా వెళ్లాల్సి వచ్చింది. జపాన్‌ దీవులు ప్రపంచంలోనే అత్యధికంగా భూకంపాలు వచ్చే ప్రాంతాల్లో ఒకటి. భూమి లోపల ఉండే రాళ్లలోని పొరలు (ఫాల్ట్స్‌) హఠాత్తుగా జారడం వల్ల భూకంపాలు వస్తాయి. అయితే భూకంపాల గురించి ఇప్పటికీ మనకు పూర్తి సమాచారం తెలియదు. అవి ఎప్పుడు, ఎక్కడ, ఏ స్థాయిలో సంభవిస్తాయో ముందే చెప్పలేం. భూమి ప్రకంపనాలను నిరంతరం నమోదు చేసే ‘సీస్మోగ్రాఫ్‌’ పరికరాలను సుమారు 150 ఏళ్ల క్రితం తయారు చేశారు. 1923 నాటి గ్రేట్‌కాంటో భూకంప సమయంలో... టోక్యో, యోకోహామా నగరాలను ఊపేసిన ప్రకంపనాలు ఎంత తీవ్రంగా ఉన్నాయంటే, సీస్మోగ్రాఫ్‌ల ముల్లులు పరిమితి దాటి బయటకు వచ్చేశాయి. 21వ శతాబ్దం ప్రారంభం నాటికి జపాన్‌ అంతటాకొత్త, అత్యధిక సామర్థ్యం గల సీస్మోగ్రాఫ్‌లను అమర్చారు. భూమి ఉపరితలంలో వచ్చే మార్పులను మ్యాపింగ్‌ చేయడానికి శాటిలైట్‌ (ఉపగ్రహం) పరిశీలనలను కూడా ఉపయోగిస్తున్నారు. మన దగ్గర ఎన్ని రకాల పరిశీలనా డేటా, సమాచారం ఉన్నప్పటికీ... భూమి లోపల జరుగుతున్న వాస్తవ భూకంప దృశ్యా లను నేరుగా చూడలేకపోతున్నాం. మనం చేయగలిగిందల్లా ఆ లోపలి మార్పులను మసకగా ఉన్న ఒక అద్దంలోంచి చూసినట్లు ఊహించడం మాత్రమే. ఇక్కడే మనకు ఒక ముఖ్యమైన ప్రశ్న ఎదురవుతుంది. మన కంటికి కనిపించని దాన్ని మనం ఎలా గ్రహించగలం? అసలు ఒక వస్తువు ‘కనిపించడం’ అంటే ఏమిటి? కనిపించని దాన్ని గ్రహించడం ఎలా?శరీరధర్మ శాస్త్రం (ఫిజియాలజీ) ప్రకారం... చూడటం అనేది కంటిలోకి కాంతి ప్రవేశించడంతో మొదలవుతుంది. కంటిలోని ‘రెటీనా’ ఆ కాంతిలోని సమాచారాన్ని విద్యుత్‌ సంకేతాలుగా మార్చి మెదడుకు పంపుతుంది. మెదడు ఆ సంకేతాలను అర్థవంతమైనదృశ్యంగా మారుస్తుంది. కాబట్టి చూడటం అంటే కేవలం కళ్లుకాంతిలోని సమాచారాన్ని స్వీకరించడం మాత్రమే కాదు, ఆ సమాచారాన్ని మన మెదడు ఎలా అర్థం చేసుకుంటుంది అనే దానిపై కూడా ఆధారపడి ఉంటుంది.జీవుల పరిణామ క్రమంలో, కన్ను ఏర్పడటం అనేది ఒక గొప్ప మలుపు. కేంబ్రియన్‌ కాలంలో జీవించిన ‘ట్రైలోబైట్స్‌’ అనే పురాతన సముద్ర జీవులను చూపున్న తొలి జీవులుగాభావిస్తారు. మొదట్లో వాటికి వెలుతురును మాత్రమే గుర్తించగలిగే సరళమైన అవయవాలు ఉండేవి. కాలక్రమేణా అవి ఆకారాన్ని గుర్తుపట్టే, కదలికలను కనిపెట్టే, దూరాన్ని అంచనా వేసే కళ్లుగా మారాయి.సుమారు 50 కోట్ల ఏళ్ల క్రితం జరిగిన ‘కంబ్రియన్‌ విస్ఫోటనం’తో జీవుల సంఖ్య ఆకస్మాత్తుగా పెరిగింది. శిలాజాలుగా మారిన జీవుల సంఖ్య ఎన్నో రెట్లయింది. జీవులు గట్టి పెంకులు, అస్థిపంజ రాలను పెంచుకున్నాయనడానికి ఇదొక నిదర్శనం. దీని వెనుక జీవుల మధ్య మనుగడ కోసం జరిగిన తీవ్రమైన పోటీ ఉంది. ఆ పోటీకి ‘చూపు’ రావడమే ప్రధాన కారణం. చూడగలిగే శక్తి రాగానే జీవులు గ్రహించే సమాచారం విపరీతంగా పెరిగింది. అవి తమ ఆహారాన్ని వేగంగా వెతికి పట్టుకోగలిగాయి. శత్రువులను త్వరగా గుర్తించి, వాటి నుండి తప్పించుకోవడం, దాక్కోవడం నేర్చు కున్నాయి. మానవ కంటి పరిమితులను దాటి...మైక్రోస్కోప్‌ (సూక్ష్మదర్శిని) మనకు సూక్ష్మజీవులు, కణాల ప్రపంచాన్ని చూపించింది; టెలిస్కోప్‌ (దూరదర్శిని) సుదూర నక్షత్రాలను పరిశీలించేలా చేసింది; ఎక్స్‌ రేలు ఘన పదార్థాల లోపల, మానవ శరీరం లోపల ఉన్న అవయవాలను చూపించాయి. సైన్స్ చరిత్ర అంటేనే మానవ కంటి పరిమితులను అధిగమించిన చరిత్ర. వందసార్లు వినడం కంటే ఒక్కసారి చూడటం మేలు. కెమెరాలు, శాటిలైట్లు, అంతరిక్ష నౌకల ద్వారా మానవుడు తన కంటి పరిమితులను దాటి సృష్టిని కొత్త కోణంలో చూడగలుగుతున్నాడు. నేను స్వయంగా మైక్రోఫ్లూయిడ్‌ పరికరాలు కలిగిన చిన్న అండర్‌ వాటర్‌ రోబోలను సముద్ర గర్భంలోకి పంపాను. సూర్యకాంతి కూడా చేరని ఆ చీకటి సముద్రంలో, నీటిలోని మైక్రో–ఆర్గానిజమ్స్‌ జన్యు సమాచారాన్ని తెలుసుకోవడానికి ప్రయత్నించాను. అది మానవ దృష్టిని సముద్ర లోతుల్లోకి తీసుకెళ్లే ఒక ప్రయత్నం.ఆర్టిఫిషియల్‌ ఇంటెలిజెన్స్(ఏఐ) అభివృద్ధి చెందడం కూడా ఒక రకమైన కొత్త కన్ను పరిణామ క్రమమే! సెల్ఫ్‌ డ్రైవింగ్‌ కార్లు, పారిశ్రామిక రోబోలు, ఫేషియల్‌ రికగ్నిషన్, మెడికల్‌ ఇమేజింగ్‌ లలో యంత్రాలకు కొత్త రకం కళ్లు వచ్చాయి. ఇవి కేవలం ఫోటోలు తీయడమే కాదు, అక్కడ ఏముందో గుర్తించగలవు. పూర్వం కంబ్రి యన్‌ కాలంలో మాదిరిగానే, ఈ కొత్త ‘ఏఐ కళ్లు’ కూడా మనప్రపంచాన్ని మార్చడం ప్రారంభించాయి. అయితే, మనం చూసే శక్తిఎంత పెరిగినప్పటికీ, కేవలం చూడటం వల్లే ప్రపంచం మొత్తం అర్థమైపోదు. అర్థం చేసుకోవడానికి ఒక సమాచారాన్ని మరో సమాచారంతో పోల్చాలి, దాని అర్థాన్ని వెతకాలి, దాన్ని విశ్లేషించాలి. నేటికీ మనం చూడలేనివెన్నో!మనకు కనిపించనంత మాత్రాన అక్కడ ఏమీ లేదని అర్థం కాదు. అలాంటి తెలియని ప్రాంతాల్లోనే మన ప్రస్తుత జ్ఞానాన్ని మార్చే, కొత్త భవిష్యత్తును ఇచ్చే తాళంచెవులు దాగి ఉంటాయి. ప్రపంచాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి కేవలం చూడటం ఒక్కటే సరిపోదు. మనం అందరం ఒకే వస్తువును చూస్తున్నప్పటికీ... ప్రతి ఒక్కరికీ అది ఒకేలా కనిపించకపోవచ్చు. కొంతకాలం క్రితం, నేను టోక్యో యూనివర్సిటీ ఆఫ్‌ ది ఆర్ట్స్‌ అధ్యక్షులైన ఆర్టిస్ట్‌ కట్సుహికో హిబినోతో మాట్లాడాను. ఆయన ఒక మాట చెప్పారు. వంద మందిని ఒక యాపిల్‌ పండు బొమ్మ గీయమంటే... ఏ ఇద్దరి బొమ్మలూ ఒకేలా ఉండవు. అందరూ ఒకే పండును ఊహించి నప్పటికీ... దాని ఆకారం, రంగు, ఆకృతిని వేర్వేరుగా చూస్తారు. వారి మెదడు పనిచేసే విధానం, వారు యాపిల్‌ను తాకినప్పుడు లేదా రుచి చూసినప్పుడు పొందిన అనుభూతులు వేర్వేరుగా ఉండ టమే దీనికి కారణం అని చెప్పారు. బొమ్మ గీయడం అనేది మన మధ్య ఉన్న తేడాలను చూపిస్తుంది, అలాగే ఆ తేడాలను గౌరవించడం నేర్పుతుంది.ఇతరుల ఆలోచనలను, వారి దృక్పథాలను తెలుసుకోవడంలో గొప్ప విలువ ఉంది. ఒక విషయం ఇతరులకు ఎలా కనిపిస్తుంది? వారు దాని నుంచి ఏమి గ్రహిస్తున్నారు? అని తెలుసుకున్నప్పుడు, మనకు తెలియని ప్రపంచాలు ఉన్నాయని అర్థమవుతుంది. ఇక్కడే ‘సంభాషణ’ అసలు అర్థం ఉంది. కన్ఫ్యూషియస్‌ బోధనలలో ఒక మాట ఉంది: ‘గొప్ప ఆలోచనలు ఉన్నవారు సామరస్యాన్ని కోరు కుంటారు. అందరూ ఒకేలా ఉండాలని అనుకోరు. అల్ప ఆలో చనలు ఉన్నవారు మాత్రం అందరూ ఒకేలా ఉండాలనుకుంటారు. కానీ ఐక్యతను కోరుకోరు’.అంటే మన చుట్టూ ఉన్నవారితో కలిసి మెలిసి ఉండాలి, కానీ అందరిలాగే మన ఆలోచనలను మార్చేసు కోకూడదు. సంభాషణ అంటే మన ఆలోచనలను ఇతరులపై రుద్దడం కాదు. లేదా ఎవరితోనో ఊరికే ఏకీభవించడం కాదు. వ్యత్యాసాలను అంగీకరిస్తూనే అవగాహనను పెంచుకోవడం. ఇతరు లను అర్థం చేసుకోవడానికి వేసే ప్రశ్న వేరు.. ఇతరులను ఓడించ డానికి వేసే ప్రశ్న వేరు. చూడటానికైనా, ప్రశ్నించడానికైనావినయం, ఊహాశక్తి చాలా అవసరం.హోసే విశ్వవిద్యాలయ ప్రొఫెసర్‌ షోజో ఫుజితా పరిశోధ కులను తరచుగా రెండు ప్రశ్నలు అడిగేవారు: ‘మీరు ఆ పుస్తకాన్ని ఎన్నిసార్లు చదివారు? మీరు తయారు చేసిన ముసాయిదాను ఎన్నిసార్లు తిరగరాశారు?’ వేగంగా సమాచారం కోసం ఏఐ సమ్మరీలపై ఆధారపడే ఈ రోజుల్లో, ఒకే పుస్తకాన్ని పదే పదే చదవడం సమయం వృథా అనిపించవచ్చు. కానీ, లోతుగా పరిశీలించడమే విశ్లేషణకు, అవగాహనకు పునాది. పరిశీలన అనేది ఒకే చూపుతో పూర్తయిపోదు. సమాచారాన్ని సరిగ్గా విశ్లేషించాలన్నా, ఒక పుస్తకాన్ని సరిగ్గా అర్థం చేసుకోవాలన్నా దాన్ని పదే పదే చదవాలి. సంభాషణ కూడా అంతే!

ఢిల్లీ: అండమాన్‌ నికోబార్‌ దీవుల్లో భూకంపం సంభవించింది. కాగా, రికార్ట్‌ స్కేలుపై భూకంప తీవ్రత 4.1గా నమోదు అయినట్టు  నేషనల్‌ సెంటర్‌ ఫర్‌ సిస్మోలజీ అధికారులు గుర్తించారు. ఈ సందర్భంగా ఎలాంటి ప్రాణ నష్టం జరగలేదు.  వివరాల ప్రకారం.. అండమాన్‌ నికోబార్‌ దీవుల్లో బుధవారం ఉదయం 7:53 గంటల ప్రాంతంలో రిక్టరు స్కేలుపై 4.1 తీవ్రతతో భూమి కంపించినట్లు నేషనల్‌ సెంటర్‌ ఫర్‌ సిస్మోలజీ వెల్లడించింది. ఈ సందర్భంగా భూమికి 10 కిలోమీటర్ల లోతులో భూకంపం కేంద్రాన్ని గుర్తించినట్లు తెలిపింది. అయితే, తీవ్ర ఎక్కువగా లేకపోవడంతో పెను ప్రమాదం తప్పింది.  Earthquake of magnitude 4.1 on the Richter Scale strikes the Andaman Islands at 07:53 am: National Center for Seismology pic.twitter.com/JpjTtIglaN — ANI (@ANI) January 10, 2024 ఇదిలా ఉండగా.. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఇటీవలే భూకంపాలు భయాందోళనకు గురి చేస్తున్న విషయం తెలిసిందే. 2024 ఏడాది ప్రారంభంలోనే జపాన్‌ను వరుస భూకంపాలు వణికించాయి. ఈ భూకంపం ధాటికి 200 మందికిపైగా ప్రాణాలు కోల్పోయారు. సుమారు 500 మంది గాయపడ్డారు. మరో 200 మంది గల్లంతయ్యారు. దీనికి సంబంధించిన వీడియోలు బయటకు వచ్చాయి. 

న్యూఢిల్లీ: తుర్కియే, సిరియాలో భారీ భూకంపం అనంతరం భారత్‌లో కూడా భూకంపాలు సంభవించే ముప్పు ఉందని నిపుణలు అంచనావేసిన విషయం తెలిసిందే. ఇప్పుడు అవి నిజరూపం దాల్చుతున్నాయి. దేశంలో వరుస భూకంపాలు నమోదవుతున్నాయి. గుజరాత్‌లో శనివారం, అస్సాంలో ఆదివారం భూప్రకంపనలు రాగా.. తాజాగా సోమవారం ఉదయం సిక్కింలో భూకంపం సంభవించింది. రిక్టరు స్కేలుపై 4.3 తీవ్రత నమోదైంది. ఈశాన్య రాష్ట్రం సిక్కింలోని యుక్‌సోం ప్రాంతంలో 10కిలోమీటర్ల లోతులో భూకంప కేంద్రాన్ని గుర్తించినట్లు  జాతీయ భూ విజ్ఞాన కేంద్రం ట్విట్టర్‌లో తెలిపింది.  ఉదయం 4:15 గంటల సమయంలో భూకంపం వచ్చినట్లు పేర్కొంది. Earthquake of Magnitude:4.3, Occurred on 13-02-2023, 04:15:04 IST, Lat: 27.81 & Long: 87.71, Depth: 10 Km ,Location: 70km NW of Yuksom, Sikkim, India for more information Download the BhooKamp App https://t.co/FgmIkxe9Q2@Indiametdept @ndmaindia @Dr_Mishra1966 @Ravi_MoES pic.twitter.com/1FuxFI7Ire — National Center for Seismology (@NCS_Earthquake) February 13, 2023 అస్సాం, గుజరాత్‌లోనూ ఆదివారం అస్సాంలోనూ భూకంపం వచ్చింది. రిక్టరు స్కేలుపై తీవ్రత 4.0గా నమోదైంది. అంతుకుముందు రోజు గుజరాత్‌ సూరత్‌లోనూ 3.8 తీవ్రతో భూమి కంపించింది. దేశంలో 60శాతం భూభాగం భూకంపం ముప్పు జోన్‌లో ఉన్నాయని కేంద్ర ఎర్త్‌ సైన్సెస్‌ మంత్రిత్వ శాఖ  2022 డిసెంబర్‌లో పార్లమెంటులో వెల్లడించింది. మన దేశంలో భూకంప ముప్పు వచ్చే ప్రాంతాలను నాలుగు జోన్లుగా విభజించారు. ఇందులో జోన్‌ అయిదులో ఉంటే అత్యంత ప్రమాదకరమని, రెండో జోన్‌లో ఉంటే ముప్పు అత్యంత స్వల్పంగా ఉంటుంది.   జోన్‌ 5 ► వెరీ హై రిస్క్‌ జోన్‌ :  రిక్టర్‌ స్కేల్‌పై భూకంప తీవ్రత 9 అంతకంటే ఎక్కువ వచ్చే ఛాన్స్‌   ► దేశ భూభాగంలో ఇది 11% ► ఈ జోన్‌లోని ప్రాంతాలు: కశ్మీర్‌లో కొన్ని ప్రాంతాలు హిమాచల్‌ ప్రదేశ్‌ పశ్చిమ భాగం, ఉత్తరాఖండ్‌ తూర్పు ప్రాంతం, గుజరాత్‌లో రణ్‌ ఆఫ్‌ కచ్, ఉత్తర బిహార్, ఉత్తరాది రాష్ట్రాలు, అండమాన్‌ నికోబర్‌ దీవులు   జోన్‌ 4   ► హైరిస్క్‌ జోన్‌ : భూకంప తీవ్రత 8 వరకు నమోదయ్యే అవకాశం   ► ఈ జోన్‌లో ఉన్న ప్రాంతాల్లో రిక్టర్‌ స్కేల్‌పై భూకంప తీవ్రత 8 వరకు వచ్చే ఛాన్స్‌   ► దేశ భూభాగంలో ఇది 18% ► ఈ జోన్‌లోని ప్రాంతాలు: కశ్మీర్‌లో మిగిలిన ప్రాంతం, లద్దాఖ్, హిమాచల్‌లో మిగిలిన భాగాలు పంజాబ్, హరియాణా లో కొన్ని భాగాలు, ఢిల్లీ, సిక్కిమ్, యూపీæ ఉత్తర ప్రాంతం, బిహార్‌లో కొన్ని ప్రాంతాలు, పశ్చిమ బెంగాల్, గుజరాత్, మహారాష్ట్రలో కొన్ని భాగాలు, పశ్చిమ రాజస్థాన్‌   జోన్‌ 3   ► మధ్య తరహా ముప్పు: ఈ జోన్‌లో భూకంప తీవ్రత 7 వరకు వచ్చే అవకాశం ► దేశ భూభాగంలో ఇది 31% ► ఈ జోన్‌లోని ప్రాంతాలు: కేరళ, గోవా, లక్షద్వీప్‌ దీవులు, ఉత్తరప్రదేశ్, హరియాణాలో కొన్ని ప్రాంతాలు, గుజరాత్‌లో మిగిలిన ప్రాంతాలు, పంజాబ్, పశ్చిమ బెంగాల్‌లో కొన్ని ప్రాంతాలు, పశ్చిమ రాజస్థాన్, మధ్యప్రదేశ్‌లో కొన్ని ప్రాంతాలు, జార్ఖండ్, ఛత్తీస్‌గఢ్, మహారాష్ట్ర, ఒడిశాలో కొన్ని ప్రాంతాలతో పాటు తెలుగు రాష్ట్రాలైన ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ. తమిళనాడు, కర్ణాటకలో కొన్ని ప్రాంతాలు కూడా జోన్‌ 3లోకి వస్తాయి జోన్‌ 2   ► లో రిస్క్‌ జోన్‌ : భూకంప తీవ్రత 6 అంతకంటే తక్కువగా నమోదయ్యే ప్రాంతాలు   ► దేశ భూభాగంలో ఇది 40%   ► ఈ జోన్‌లోని ప్రాంతాలు: రాజస్థాన్, హరియాణా, ఎంపీ, మహారాష్ట్ర, ఒడిశా, ఏపీ, తెలంగాణ, కర్ణాటకలో మిగిలిన ప్రాంతాలకు ముప్పు పెద్దగా లేదనే చెప్పొచ్చు. చదవండి: తుర్కియే, సిరియాల్లో భూకంపం.. ఆందోళనలో భారత్‌.. మనకు ముప్పు ఎంత?

ఇస్తాన్‌బుల్‌: టర్కీలో సోమవారం 7.8 తీవ్రతతో భారీ భూకంపం సంభవించిన విషయం తెలిసిందే. ఈ ఘోర వివత్తులో వేల మంది చనిపోయారు. అయితే భూకంపం కారణంగా టర్కీ దేశం ఐదారు మీటర్ల దూరం పక్కకు జరిగినట్లు భూవిజ్ఞాన పరిశోధకులు తెలిపారు.. ట 'సోమవారం టర్కీలో సంభవించిన శక్తివంతమైన భూకంపాలు అది ఉన్న టెక్టోనిక్ ప్లేట్‌లను మూడు అడుగుల నుంచి 10 మీటర్ల వరకు  కదిలించి ఉండవచ్చు. టర్కీ పశ్చిమం వైపు సిరియాతో పోలిస్తే ఐదు నుంచి ఆరు మీటర్లు పక్కకు జరిగే అవకాశం ఉంది.' అని ఇటాలియన్ భూకంప శాస్త్రవేత్త ప్రొఫెసర్ కార్లో డోగ్లియోని స్థానిక వార్తా సంస్థతో మాట్లాడుతూ తెలిపారు. భూకంప ప్రభావిత ప్రాంతంలోని మార్పుల గురించి మాట్లాడుతూ.. 190 కిలోమీటర్ల పొడవు, 25 వెడల్పుతో భారీ పగుళ్లు ఏర్పడి, భూమి భీకరంగా కదిలిందని పేర్కొన్నారు. తొమ్మిది గంటల వ్యవధిలో రెండు అత్యంత శక్తివంతమైన భూకంపాలు వచ్చాయన్నారు. వాస్తవానికి భూమి కంపిస్తూనే ఉందని రిక్టర్ స్కేల్‌పై 5-6 డిగ్రీల వద్ద తరచుగా గణనీయమైన తీవ్రతతో నాశనం అవుతూనే ఉందన్నారు. అదే సమయంలో చిన్నపాటి కుదుపులకు గురైనట్లు వివరించారు. అంతా క్షణాల్లోనే జరిగిపోయిందని పేర్కొన్నారు. చదవండి: 38 ఏళ్లోచ్చినా గర్ల్‌ఫ్రెండ్‌ లేదు.. నా కుమారుడులో ఏదో లోపం ఉంది.. ఆస్పత్రికి తీసుకెళ్లిన తల్లికి షాక్..!

నోయిడా: వంద మీటర్ల ఎత్తయిన జంట సౌధాలను నేలమట్టం చేసే సందర్భాన్ని పరిశోధకులు తమ అధ్యయనం కోసం వినియోగించుకున్నారు. భవిష్యత్‌ పరిశోధనకు కావాల్సిన సమాచారాన్ని రాబట్టేందుకు ఈ బహుళ అంతస్తుల భవంతులను ఎంచుకున్నారు. వాటర్‌ఫాల్‌ ఇంప్లోజన్‌ విధానంలో నోయిడా సెక్టార్‌93ఏలోని జంట భవనాలను ఆదివారం నేలమట్టంచేయడం తెల్సిందే. పేలుడుపదార్ధాల ధాటికి భవనం నేలను తాకే క్రమం, శిథిలాలు సమీప ప్రాంతాలపై చూపే ప్రభావం, తదితర సమగ్ర సమాచారం సేకరించారు. డ్రోన్లు, థర్మల్‌ ఇమేజ్‌ కెమెరాలతో సంఘటనను అన్ని వైపుల నుంచీ షూట్‌చేశారు. చదవండి: (నోయిడా ట్విన్‌ టవర్స్‌: తిరిగి వస్తున్న జనం, సెల్ఫీలతో సందడి) పేలుడు ప్రభావాన్ని అంచనావేసేందుకు 20 అత్యాధునిక సిస్మోగ్రాఫ్‌లు, 10 బ్లాక్‌ బాక్స్‌లను ఆ భవనాల్లోనే బిగించామని సెంట్రల్‌ బిల్డింగ్‌ రీసెర్చ్‌ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌(సీబీఆర్‌ఐ) శాస్త్రవేత్త దేబీ ప్రసన్న చెప్పారు. పేలుడు ధాటికి భూమి కంపనాలను గణించేందుకు సిస్మోగ్రాఫ్‌లను వాడారు. జెట్‌ డెమోలీషన్స్‌ అండ్‌ ఎడిఫీస్‌ ఇంజనీరింగ్‌ సంస్థ ఈ భవనాలకు పేలుడుపదార్థాలు అమర్చి పేల్చేసింది.   బ్లాక్‌ బాక్స్‌ బ్లాక్‌బాక్స్‌ను ప్రత్యేకమైన పదార్థంతో.. ప్రతికూల వాతావరణంలో కూడా దృఢంగా ఉండేలా డిజైన్ చేస్తారు. అధిక ఉష్ణోగ్రతలను తట్టుకునేలా, నీటిలో మునిగినా ఎలాంటి డేటా ధ్వంసం కాకుండా ఉండేలా అన్ని జాగ్రత్త చర్యలతో దీన్ని తయారు చేస్తారు. చదవండి: (నోయిడా జంట టవర్ల కూల్చివేత: వంచితుల వ్యథ తీరేదెప్పుడు!)

వాషింగ్టన్‌: అంగారకుడిపై మొదటిసారి కంపనాలకు సంబంధించిన శబ్దాలు రికార్డయ్యాయి. మార్స్‌పై పరిశోధనలు చేసేందుకు నాసా ప్రయోగించిన ‘ఇన్‌సైట్‌’ అంతరిక్ష నౌక ఈ కంపనాల ధ్వనులను గుర్తించింది. ఇన్‌సైట్‌లో అమర్చిన సిస్మిక్‌ ఎక్స్‌పరిమెంట్‌ ఫర్‌ ఇంటీరియర్‌ స్ట్రక్చర్‌(ఎస్‌ఈఐఎస్‌) పరికరం ఈ నెల 6వ తేదీన ఈ కంపనాలను రికార్డు చేసినట్లు నాసా తెలిపింది. గతేడాది మేలో ఇన్‌సైట్‌ను ప్రయోగించగా డిసెంబర్‌లో సిసిమోమీటర్‌ను అది అంగారకుడి ఉపరితలంపై ఉంచింది. ఈ కంపనాల్ని మార్టియన్‌ సోలార్‌ 128 కంపనాలుగా పిలుస్తున్నారు. ఇక అంగారకుడి అంతర్భాగం నుంచి మొట్టమొదటిసారి వచ్చిన కంపనాలు ఇవే కావడం గమనార్హం. ఇప్పటివరకు అంగారకుడిపై మార్చి 14, ఏప్రిల్‌ 10, ఏప్రిల్‌ 11 తేదీల్లో అత్యంత చిన్న చిన్న కంపనాలను కూడా సిసిమోమీటర్‌ గుర్తించింది. అయితే సోలార్‌ 128 కంపనాలు ఇంతకుముందు నాసా చేపట్టిన మూన్‌ మిషన్‌లో కనుగొన్న కంపనాలను పోలి ఉన్నాయి. దీంతో సోలార్‌ 128 కంపనాలపైనే శాస్త్రవేత్తలు ఎక్కువగా దృష్టి కేంద్రీకరించారు. ఈ కంపనాలు ఏర్పడటానికి గల అసలు కారణాన్ని విశ్లేషిస్తున్నారు. ఈ కంపనాలు చాలా చిన్నవని, ఇటువంటి చిన్న చిన్న కంపనాలను గుర్తించడమే ఇన్‌సైట్‌ నౌక అసలు లక్షమని ఇన్‌సైట్‌ ప్రిన్సిపల్‌ ఇన్వెస్టిగేటర్‌ బ్రూస్‌ బానెర్డ్‌ తెలిపారు. ఇన్‌సైట్‌ బృందానికి 128 కంపనాలు మైలురాయి లాంటిదని, ఇలాంటి సంకేతాల కోసం కొన్ని నెలలుగా తాము ఎదురుచూస్తున్నామని శాస్త్రవేత్త ఫిల్‌ లాగ్నొన్నె తెలిపారు. 


 ► హడలెత్తిస్తున్న భూ ప్రకంపనలు
 ► ఉదయగిరిలో ఏడాదిలోపు 28 సార్లు కంపనాలు
 ► శనివారం ఒక్కరోజే ఐదుసార్లు కంపించిన భూమి
 ► రిక్టర్ స్కేలుపై 3.4గా నమోదు
  
 ఉదయగిరి:  పెళపెళమంటూ భారీ శబ్దం.. ఆ వెంటనే కాళ్లకింద భూమి కదులుతున్నట్లు భావన.. ఇళ్లల్లో సామాన్లు కిందపడిపోవడం.. పాత ఇళ్లు బీటలువారడం.. దీంతో వణికిపోతూ బయటకు పరుగులు పెడుతున్న జనం.. ఇవి ప్రస్తుతం ఉదయగిరి నియోజకవర్గంలోని పది ఇరవై రోజులకోసారి చోటుచేసుకుంటున్న అలజడి. ఈప్రాంతం భూకంపాల జోన్‌లో లేదని సిస్మోగ్రాఫిక్ అధికారులు చెబుతున్నప్పటికీ అందుకు భిన్నమైన పరిస్థితి కనిపిస్తోంది. ఈ ఏడాది జనవరిలో హైదరాబాద్‌కు చెందిన సిస్మోగ్రాఫిక్ అధికారులు ఉదయగిరి నియోజకవర్గంలోని పలు ప్రాంతాల్లో పరిశోధనలు చేసి భూమి పైపొరల్లో సర్దుబాటు వల్ల సంభవించే సాధారణ ప్రక్రియ అని, దీనిపై ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదని చెప్పినప్పటికీ ఈ ప్రకంపనలు మాత్రం ఆగకపోగా.. క్రమేణా తీవ్రత పెరుగుతున్నట్లు స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. శనివారం ఒక్కరోజే ఐదుసార్లు భూమి కంపించడంతో అనేక గ్రామాల ప్రజలు ఇళ్లల్లోకి వెళ్లేందుకే భయపడుతున్నారు. ఇంటిబయట వీధుల్లోనూ, చెట్లకింద
  
  
 ఎక్కువసేపు గడుపుతున్నారు.  ఐదుసార్లు కంపించిన భూమి
 ఇటీవల నేపాల్‌లో పెద్ద పెద్ద భవనాలు భూకంపంతో పేకమేడలా కూలిపోయిన దృశ్యాలు జనా ల కళ్లల్లో ఇట్టే కనిపిస్తున్నాయి. భూకంపం అం టేనే దాని తీవ్రత అధికమా, స్వల్పమా అనేదాని గురించి ప్రజలు ఆలోచించే పరిస్థితి ఉండదు.  ఏడాది వ్యవధిలోనే 28సార్లు భూమి కంపిస్తే దాని ప్రభావం ఆ ప్రాంత ప్రజలపై ఏ విధంగా ఉంటుందో ప్రత్యేకంగా చెప్పనవసరం లేదు. శనివారం ఉదయం నుంచి మధ్యాహ్నం వరకు ఐదుసార్లు భూమి కంపించడంతో హడలిపోయా రు. వింజమూరు మండలం చాకలికొండ కేం ద్రంగా రిక్టర్ స్కేలుపై 3.4గా నమోదైంది. గతం లో ఒకట్రెండు సెకన్లపాటు భూమి కంపించేది. కానీ క్రమేణా కంపనాల వ్యవధి ఎక్కువగా ఉండటం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఐదారు సెకన్లు పైగా భూమి కంపిస్తుండడంతో భవిష్యత్తులో ఏ ప్రమాదానికి దారితీస్తుందోనన్న ఆందోళన కని పిస్తోంది.
 
 
  ఏడాదిలో 28సార్లు ప్రకంపనలు
 ఉదయగిరి నియోజకవర్గంలో మొదటిసారిగా 2015 అక్టోబరు 9వ తేదీన రాత్రి 9 గంటల సమయంలో నాలుగుసార్లు భూమి కంపించింది. అప్పటినుంచి నేటివరకు 28సార్లు సీతారామపురం, ఉదయగిరి, దుత్తలూరు, వింజమూరు, వరికుంటపాడు, కొండాపురం, కలిగిరి మండలాలలో భూప్రకంపలు వచ్చాయి. అక్టోబరు 16, 21 తేదీల్లో రాత్రి 9 గంటల ప్రాంతంలో అనేకసార్లు భూమి కంపించింది. నవంబరులో రెండుసార్లు, డిసెంబరులో మూడుసార్లు ఇదే తరహా లో భూమి కంపించింది. ఈ ఏడాది జనవరిలో ఐదుసార్లు కంపించింది. ఫిబ్రవరిలో రెండుసార్లు, మార్చిలో రెండుసార్లు కంపించింది. పది రోజుల క్రితం అర్ధరాత్రి దుత్తలూరు, ఉదయగిరి మండలాల్లో కంపనాలు వచ్చాయి. తాజాగా శని వారం ఉదయగిరి నియోజకవర్గంలోని 8 మం డలాల తోపాటు ఆత్మకూరు, సంగం మర్రిపా డు, ఏఎస్‌పేట, పొదలకూరు మండలాల్లో ఉదయం 8.45 నుంచి మధ్యాహ్నం 2 గంటల వరకు ఐదుసార్లు భూమి కంపించింది.
 
 
 సిస్మోగ్రాఫిక్ అధికారుల సందర్శన
 అనేకసార్లు భూప్రకంపనాలు రావడంతో జిల్లా కలెక్టర్ హైదరాబాద్‌లోని సిస్మోగ్రాఫిక్ అధికారులకు సమాచారం ఇవ్వడంతో ఈ ఏడాది జనవరి చివరి వారంలో మూడురోజులపాటు వరికుంట పాడు, దుత్తలూరు, వింజమూరులోని పలు గ్రా మాల్లో పర్యటించారు. వింజమూరులో, వరి కుంటపాడు మండలం జంగంరెడ్డిపల్లిలో భూకంపలేఖినిలు ఏర్పాటు చేశారు.
 
 
 భయపడాల్సిన అవసరం లేదు : ఇన్‌చార్జి కలెక్టర్ ఇంతియాజ్
 ఉదయగిరి,కొండాపురం, కలిగిరి, వింజమూరు, వరికుంటపాడు, దుత్తలూరు మండలాల తహసీల్దార్లు,కావలి, ఆత్మకూరు ఆర్డీవోలతో శనివా రం సాయంత్రం భూకంపంపై ఇన్‌చార్జ్ కలెక్టర్ ఇంతియాజ్ టెలీ కాన్ఫరెన్స్ నిర్వహించారు. విం జమూరు మండలం చాకలికొండ కేంద్రంగా రిక్టర్ స్కేలుపై 3.4గా నమోదైందని ఇన్‌చార్జి కలెక్టర్ తెలిపారు. 5.0 లోపు వచ్చే ప్రకంపనాలపై ఆం దోళన చెందాల్సిన అవస రం లేదని పేర్కొన్నారు. ఈ విషయాన్ని ప్రజలకు వివరించాలని తహసీల్దార్లకు సూచించారు. వరి కుంటపాడు ఇన్‌చార్జ్ తహసీల్దార్ వాకా శ్రీనివాసులురెడ్డి సాక్షితో మాట్లాడుతూ మండలంలో భూకంప తీవ్రత ఈసారి కాస్త ఎక్కువగా ఉందన్నారు. 5.0లోపు వచ్చే ప్రకంపనాల గురించి ఆందోళన చెందాల్సిన అవసరం లేదన్నారు.