తక్కువ ధరకే లభించే వంట గ్యాస్‌ ఏది?.. ఎల్పీజీనా, ఎలక్ట్రిక్‌నా, హైడ్రోజన్‌నా?

పశ్చిమాసియా యుద్ధ ప్రభావం ప్రపంచ దేశాలపై తీవ్రంగా పడింది. అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ సంయుక్త దాడుల నేపథ్యంలో ఇరాన్ హర్మూజ్ జలసంధిపై ఆంక్షలు విధించింది. దీంతో ప్రపంచ దేశాలకు దిగుమతయ్యే సింహభాగం గ్యాస్‌ సరఫరా దెబ్బతింది. ఇతర సహజ వనరులు కూడా ప్రభావితమయ్యాయి.

ఫలితంగా వంటింట్లో విరివిగా వినియోగించే ఎల్పీజీ గ్యాస్ సామాన్యుడి నుంచి సంపన్నుల వరకు అందరికీ తీవ్ర ఇబ్బందులు కలిగిస్తోంది. ఈ పరిస్థితుల్లో వినియోగదారులు ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నారు. మార్కెట్‌లో ఎల్పీజీకి ప్రత్యామ్నాయంగా ఎలక్ట్రిక్ స్టవ్‌లు, హైడ్రోజన్ స్టవ్‌లను వినియోగించడం ప్రారంభించారు. అదే సమయంలో తక్కువ ధరలో లభించే వంట గ్యాస్‌ను ఎంచుకుంటూ, తమ బడ్జెట్‌కు అనుగుణంగా వినియోగంలో మార్పులు చేసుకుంటున్నారు. ఈ క్రమంలో మార్కెట్‌లో లభించే వంట గ్యాస్‌ ధరలు, అనుకూల,ప్రతి కూలతలు గురించి ఆరా తీస్తున్నారు.

ఎల్పీజీ వంట గ్యాస్‌
ఎల్పీజీ కోట్లాది మంది భారతీయ కుటుంబాలకు ప్రధాన వంట గ్యాస్‌గా కొనసాగుతోంది. ఇది విస్తృతంగా లభిస్తుంది. విద్యుత్ అవసరం లేదు. విద్యుత్ అంతరాయం ఏర్పడినా వంట చేసుకోవచ్చు. అయితే, ధరలు సంవత్సరాలుగా పెరుగుతున్నాయి. చాలా నగరాల్లో ఒక గృహ వినియోగ ఎల్పీజీ సిలిండర్ ధర రూ.900–రూ.1100 మధ్య ఉంటుంది. ఒక సిలిండర్ సాధారణంగా 25–30 రోజుల వరకు వస్తుంది. అంచనా నెలవారీ ఖర్చు: రూ.900 నుంచి రూ.1,200

ప్రయోజనాలు:
దేశంలో సులభంగా అందుబాటులో ఉంటుంది
విద్యుత్ అవసరం లేదు
అందరికీ తెలిసిన గ్యాస్‌, వినియోగం సులభం

ప్రతికూలతలు:
ధరలు మారుతూ ఉంటాయి
తరచుగా రీఫిల్ చేయాలి
జాగ్రత్తగా వాడకపోతే భద్రతా సమస్యలు

ఎలక్ట్రిక్ వంట గ్యాస్‌
నగరాల్లో ఎలక్ట్రిక్ వంట, ముఖ్యంగా ఇండక్షన్ స్టవ్‌ల వినియోగం పెరుగుతోంది. ఇది శుభ్రంగా ఉంటుంది. నిర్వహణ సులభం, అలాగే గ్యాస్ సిలిండర్ బుకింగ్ అవసరం ఉండదు. ఇండక్షన్ స్టవ్‌లలో శక్తి సామర్థ్యం ఎక్కువ. ఎందుకంటే అవి నేరుగా పాత్రలను వేడెక్కిస్తాయి.
అయితే మొత్తం ఖర్చు రాష్ట్రాల వారీగా మారే విద్యుత్ చార్జీలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
అంచనా నెలవారీ ఖర్చు: రూ.700–రూ.1100

ప్రయోజనాలు:
కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఎల్పీజీ కంటే చవకగా ఉంటుంది
రీఫిల్ అవసరం లేదు
గ్యాస్ లీక్ సమస్యలు లేక భద్రత ఎక్కువ

ప్రతికూలతలు:
విద్యుత్ సరఫరాపై ఆధారపడుతుంది
పవర్ కట్ సమయంలో ఉపయోగించలేము
ప్రత్యేక పాత్రలు అవసరం

హైడ్రోజన్ వంట గ్యాస్‌ 
హైడ్రోజన్ స్టవ్‌లు ఇంకా ప్రారంభ దశలోనే ఉన్నాయి. గృహ వినియోగానికి విస్తృతంగా అందుబాటులో లేవు. హైడ్రోజన్ గ్యాస్ నీటి నుంచి తయారు చేస్తారు. కొన్ని కంపెనీలు, శాస్త్రవేత్తలు హైడ్రోజన్ ఆధారిత వంట గ్యాస్‌ సిస్టమ్‌లను పరీక్షిస్తున్నారు. ఇవి ఇంకా విస్తృత వినియోగానికి సిద్ధంగా లేవు.
అంచనా నెలవారీ ఖర్చు: ఇంకా అందుబాటులో లేదు

ప్రయోజనాలు 
శుభ్రమైనది, పర్యావరణానికి అనుకూలం
ఫాసిల్ ఫ్యూయల్స్‌పై ఆధారాన్ని తగ్గిస్తుంది

ప్రతికూలతలు:
వాణిజ్యపరంగా అందుబాటులో లేదు
ఎక్కువ ఖర్చు, మౌలిక వసతుల అవసరం
ఖర్చు ఇంకా స్పష్టంగా లేదు

ప్రస్తుత ధోరణులు
విద్యుత్ సరఫరా స్థిరంగా, చవకగా ఉన్న నగరాల్లో ఎలక్ట్రిక్ వంట ఎల్పీజీ కంటే కొంత చవకగా ఉంటుంది.
విద్యుత్ అస్థిరంగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో ఎల్పీజీ ఇప్పటికీ అత్యంత ప్రాక్టికల్, నమ్మదగిన ఎంపిక.
హైడ్రోజన్ ఇంకా రోజువారీ వినియోగానికి సరైన సమయం కాదు.

వినియోగదారుల నిర్ణయం
నగరాల్లో స్థిరమైన విద్యుత్ సరఫరా ఉంటే, ఎలక్ట్రిక్ వంట ఖర్చులను తగ్గించడంలో సహాయపడుతుంది. తరచుగా పవర్ కట్‌లు ఎదుర్కొనే ప్రాంతాల్లో ఎల్పీజీ ఇప్పటికీ భద్రతా పరంగా వినియోగంలో ఉంది. హైడ్రోజన్ భవిష్యత్తులో ఆశాజనకమైనది. కానీ ప్రస్తుతానికి వినియోగం సులభం కాదు. ఎల్పీజీ ఇప్పటికీ ఆధిపత్యం కొనసాగిస్తున్నప్పటికీ, ఎలక్ట్రిక్.. హైడ్రోజన్ వంట ప్రత్యామ్నాయాలపై దృష్టి పెరుగుతోంది. చాలా కుటుంబాలకు ఎల్పీజీ ఇప్పటికీ ప్రాధాన్యం కలిగినదే. కానీ ఎలక్ట్రిక్ వంట వైపు మార్పు ఇప్పటికే ప్రారంభమైంది. భవిష్యత్తు మాత్రం పూర్తిగా భిన్నంగా ఉండే అవకాశం ఉంది.