మరో కీలక జలసంధి మూసివేతకు ఇరాన్‌ హెచ్చరిక

టెహ్రాన్‌: పశ్చిమాసియాలో మరోసారి ఉద్రిక్తతలు భగ్గుమంటున్నాయి. ఇప్పటికే హార్ముజ్ జలసంధి విషయంలో ప్రపంచ దేశాలను ఆందోళనకు గురిచేసిన ఇరాన్, తాజాగా బాబ్-అల్-మందేబ్ జలసంధిని సైతం మూసివేస్తామని హెచ్చరించడం అంతర్జాతీయంగా కలకలం రేపుతోంది. లెబనాన్‌పై ఇజ్రాయెల్ సైనిక దాడులను నిరసిస్తూ, అమెరికాతో జరుగుతున్న పరోక్ష చర్చలను కూడా ఇరాన్ నిలిపివేసింది. ఈ పరిణామాలు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను, ముఖ్యంగా ఇంధన ధరలను మరింత అస్థిరతలోకి నెట్టే ప్రమాదం కనిపిస్తోంది.

వ్యూహాత్మక జలమార్గంపై గండం
ఎర్ర సముద్రానికి దక్షిణ ద్వారంగా ఉన్న బాబ్-అల్-మందేబ్ జలసంధి, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యానికి అత్యంత కీలకమైనది. యెమెన్, ఆఫ్రికా కొమ్ము (Horn of Africa) మధ్య ఉన్న ఈ జలమార్గం కేవలం 29 కిలోమీటర్ల వెడల్పు మాత్రమే ఉన్నప్పటికీ, ప్రపంచ సముద్ర వాణిజ్యంలో దాదాపు 15 శాతం దీని ద్వారానే సాగుతుంది. ఆసియా, ఐరోపా, ఆఫ్రికా మార్కెట్లను కలిపే ఈ మార్గం ద్వారానే భారీగా ముడిచమురు రవాణా జరుగుతుంది. ఒకవేళ ఇక్కడ రవాణా నిలిచిపోతే, ఓడలు ఆఫ్రికా ఖండం చుట్టూ తిరగాల్సి వస్తుంది. ఇది ఇంధన వినియోగం, షిప్పింగ్ ఖర్చులను భారీగా పెంచేస్తుంది.

హైతీల పాత్ర.. ఇరాన్ హెచ్చరిక
ఈ జలసంధిపై ఇరాన్ చేస్తున్న బెదిరింపులకు యెమెన్‌లోని హైతీ రెబల్స్ మద్దతు లభించే అవకాశం ఉంది. గతంలోనే హైతీలు ఎర్ర సముద్రంలో వాణిజ్య నౌకలపై దాడులకు పాల్పడి ప్రపంచాన్ని ఉలిక్కిపడేలా చేశారు. గాజా, లెబనాన్ సంఘర్షణల నేపథ్యంలో, తమకు అనుకూలమైన ‘రెసిస్టెన్స్ ఫ్రంట్’ ద్వారా బాబ్-అల్-మందేబ్‌ను నియంత్రించడం ద్వారా ఇజ్రాయెల్, అమెరికాలను దెబ్బతీయాలని ఇరాన్ యోచిస్తోంది. హైతీ ప్రతినిధులు ఇప్పటికే దీనిని ఒక ‘సాధ్యమైన ఆప్షన్’ అని పేర్కొనడం పరిస్థితి తీవ్రతను తెలియజేస్తోంది.

ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం
ఈ పరిణామాల వల్ల ప్రపంచవ్యాప్త ఇంధన మార్కెట్లలో ఇప్పటికే అలజడి మొదలైంది. 2023-2025 మధ్యకాలంలోనే ఈ మార్గంలోని అస్థిరత వల్ల ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు దాదాపు 20 బిలియన్ డాలర్ల నష్టం వాటిల్లిందని అంచనా. ప్రస్తుతం చర్చలు విఫలం కావడం, ఇజ్రాయెల్ దాడులు కొనసాగుతుండటంతో, ఇంధన ధరలు మరింతగా పెరిగే ముప్పు పొంచి ఉంది. దౌత్యపరమైన పరిష్కారాలు కానరాకపోవడంతో, రాబోయే రోజుల్లో అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం తీవ్ర ప్రతికూలతలను ఎదుర్కొనే పరిస్థితులు కనిపిస్తున్నాయి.

ఇది కూడా చదవండి: స్కూళ్లు తెరుచుకున్న రోజే ఘోరం.. విచారణకు ఆదేశాలు