మానవాభివృద్ధి లేని ఆర్థిక వృద్ధి!

ఒక దేశం లేదా ప్రాంతం ఆర్థికంగా ఎంత బలపడింది, జీడీపీ వృద్ధి రేటు ఎంత పెరిగింది అనే లెక్కలే నేడు అభివృద్ధికి ప్రామాణికంగా మారుతున్నాయి. అయితే, కేవలం ఆర్థిక సంపద గణాంకాలే ప్రగతికి గీటురాయి కాలేవని ఆర్థిక రంగ నిపుణులు ఎప్పటికప్పుడు స్పష్టం చేస్తున్నారు. మానవాభివృద్ధిని విస్మరించి కేవలం అంకెలను మాత్రమే ప్రాతిపదికగా తీసుకునే ఆర్థిక వృద్ధి అస్థిరమైనది మాత్రమే కాదు, పూర్తిగా అనైతికం కూడా. ఆర్థిక వ్యవస్థ ఎంత రిచ్‌గా ఉందన్నది ముఖ్యం కాదు, మనుషులు ఎంత సుఖంగా జీవిస్తున్నారు అనేదే అసలైన అభివృద్ధికి కొలమానం అని నిపుణులు చెబుతున్నారు.

డబ్బు ప్రాముఖ్యత - పరిమితులు

ఆధునిక సమాజంలో మనుగడ సాగించడానికి, ప్రాథమిక అవసరాలు తీర్చుకోవడానికి డబ్బు అత్యంత కీలకం. కనీస జీవన ప్రమాణాలు, మంచి విద్య, మెరుగైన వైద్యం, పౌష్టికాహారం, నివాసం పొందడానికి ఆర్థిక స్థోమత ఎంతో అవసరం. అయితే, డబ్బు కేవలం ఒక సాధనం మాత్రమే కానీ అదే గమ్యస్థానం కాకూడదు. ఆర్థిక సంపద కొందరు వ్యక్తులు, కొన్ని వ్యవస్థల వద్ద కేంద్రీకృతమవడం వల్ల సమాజంలో అసమానతలు పెరిగిపోతున్నాయని అనేక అధ్యయనాలు హెచ్చరిస్తున్నాయి. ఒకవైపు వేల కోట్లు పోగేసుకునే వర్గం ఉండగా, మరోవైపు కనీస భోజనానికి నోచుకోని కోట్లాది మంది నిరుపేదలు ఉండటం స్థిరత్వం లేని ఆర్థిక విధానాలకు నిదర్శనం.

మానవ మూలధనమే అసలైన సంపద

కేవలం పరిశ్రమలు, ఐటీ రంగాలు, స్టాక్ మార్కెట్ సూచీలు పెరిగినంత మాత్రాన ప్రజల జీవితాలు బాగుపడినట్లు కాదు. ఆ సంపద ఫలాలు సమాజంలోని పేద వర్గాలకు, సామాన్యులకు ఏ మేర చేరుతున్నాయనేదే ముఖ్యం. మానవ వనరులపై పెట్టుబడి పెట్టని ఏ ప్రభుత్వ విధానమైనా దీర్ఘకాలంలో విఫలం కావాల్సిందే. ప్రముఖ ఆర్థికవేత్త అమర్త్య సేన్ వంటి నోబెల్ గ్రహీతలు ఎప్పుడూ ‘సామర్థ్యాల అభివృద్ధి’ గురించే మాట్లాడారు. ప్రజలకు ఆర్థిక వనరులు ఉండటంతో పాటు వాటిని ఉపయోగించుకునే స్వేచ్ఛ, ఆరోగ్యం, విద్య ఉంటేనే నిజమైన అభివృద్ధి సాధ్యమవుతుంది. ఆర్థిక వృద్ధి అనేది మానవుడి శ్రేయస్సును పెంచే సాధనంగా పనిచేయాలి తప్ప, మానవుడిని కేవలం ఆర్థిక వృద్ధికి ఒక వస్తువుగా లేదా సాధనంగా చూడకూడదు.

సమాజంలో ఆర్థికాభివృద్ధికి, మానవ వికాసానికి మధ్య సమతుల్యత లోపించినప్పుడు నిరుద్యోగం, పేదరికం, మానసిక ఒత్తిళ్లు, అనారోగ్య సమస్యలు పెరుగుతాయి. కేవలం భౌతిక సంపద వెంట పరుగులు పెట్టడం మాని ప్రతి ఒక్కరికీ నాణ్యమైన జీవనం, సమాన అవకాశాలు, గౌరవప్రదమైన బతుకును అందించే సమగ్ర విధానాల వైపు అడుగులు వేయాలి. సంపద సృష్టితో పాటు మానవ విలువలకు పెద్దపీట వేసినప్పుడే దేశంగా ప్రగతి పథంలో పయనిస్తుంది.

ఇదీ చదవండి: ఇవి కొంటే మీ బ్యాడ్‌లక్‌!