రోడ్డెక్కిన ‘ఉత్తర రింగు’

సాక్షి, హైదరాబాద్‌: రీజినల్‌ రింగురోడ్డు నిర్మాణం దిశగా కీలక ముందడుగు పడింది. ఈ రోడ్డు ఉత్తర భాగం నిర్మాణానికి కేంద్ర జాతీయ రహదారుల ప్రాధికార సంస్థ (ఎన్‌హెచ్‌ఏఐ) టెండర్లను ఆహా్వనించింది. 161.518 కిలోమీటర్ల నిడివి ఉన్న ఈ భాగాన్ని ఐదు ప్యాకేజీలుగా విభజించి విడివిడిగా టెండర్లు పిలిచింది. టెండర్ల దాఖలుకు ఫిబ్రవరి 14వ తేదీని తుది గడువుగా నిర్ధారించింది. 

ఆలోపు ఫైనాన్షియల్, టెక్నికల్‌ బిడ్లను దాఖలు చేయాల్సి ఉంటుంది. ఫిబ్రవరి 17న టెండర్లను తెరవనుంది. కాంట్రాక్టు దక్కించుకున్న సంస్థ రెండేళ్లలో రోడ్డు నిర్మాణాన్ని పూర్తి చేయాల్సి ఉంటుందని టెండర్‌ డాక్యుమెంట్‌లో కేంద్ర ప్రభుత్వం పేర్కొంది. నిర్మాణం పూర్తయిన తర్వాత ఐదేళ్లపాటు ఈ రహదారి నిర్వహణ బాధ్యతలను కూడా చూసుకోవాల్సి ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది. 

ఈపీసీ పద్ధతిలో నిర్మాణ పనులు.. 
రీజినల్‌ ఉత్తర భాగాన్ని ఇంజనీరింగ్, ప్రొక్యూ ర్‌మెంట్‌ అండ్‌ కన్‌స్ట్రక్షన్‌ (ఈపీసీ) పద్ధతిలో కేంద్ర ప్రభుత్వం చేపడుతోంది. తొలుత బీఓటీ (బిల్ట్‌ ఆపరేట్‌ ట్రాన్స్‌ఫర్‌), హామ్‌ వంటి విధానాలను పరిశీలించినా.. ఈ రోడ్డుపై వాహన ట్రాఫిక్‌ ప్రస్తుతానికి తక్కువగా ఉంటుందన్న అంచనాతో ఈపీసీ వైపు మొగ్గు చూపింది. మిగతా రెండు పద్ధతుల్లో నిర్మాణ సంస్థ తొలుత నిర్మాణ ఖర్చు మొత్తాన్ని భరించి, టోల్‌ రూపంలో వసూలు చేసుకోవాల్సి ఉంటుంది. 

అయితే ఈ మార్గంలో ప్రస్తుతం టోల్‌ ఆదాయం ఆశించిన స్థాయిలో ఉండే అవకాశం లేదని, నిర్మాణ సంస్థలు ముందుకురాకపోవచ్చని భావనకు వచ్చింది. దీంతో నిర్మాణ వ్యయాన్ని కేంద్రమే భరించేలా ఈపీసీ వైపు మొగ్గు చూపింది. నిర్మాణం పూర్తయ్యాక టోల్‌ను ఎన్‌హెచ్‌ఏఐ సొంతంగా వసూలు చేసుకుంటుంది. 

మొత్తం వ్యయం రూ.17,080 కోట్లు 
నెల రోజుల క్రితం కన్సల్టెన్సీ సంస్థ టెండర్‌ డాక్యుమెంటును సిద్ధం చేసి ఎన్‌హెచ్‌ఏఐకి సమర్పించింది. ఆ వెంటనే ఎన్‌హెచ్‌ఏఐ రీజనల్‌ ఉత్తర భాగం డీపీఆర్‌ను కేంద్ర రోడ్డు రవాణా, జాతీయ రహదారుల శాఖకు సమర్పించింది. రీజనల్‌ ఉత్తర భాగం నిర్మాణ వ్యయం రూ.17,080 కోట్లుగా (రాష్ట్ర ప్రభుత్వ వాటా సహా) ప్రతిపాదించింది. 

ఇందులో రోడ్డు నిర్మాణ వ్యయం రూ.8,500 కోట్లు, భూసేకరణ వ్యయంలో కేంద్రం వాటా రూ.2,580 కోట్లు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వ వాటా రూ.2,580 కోట్లు, ఇతర వ్యయం రూ.3,420 కోట్లుగా పేర్కొంది. మొత్తంగా ఎనిమిది లేన్లతో ఈ రోడ్డును ప్రతిపాదించారు. అందుకు సరిపడా భూసేకరణ చేస్తున్నారు. అయితే ప్రస్తుతం నాలుగు లేన్ల రోడ్డును నిర్మించి, భవిష్యత్తులో మిగతా నాలుగు లేన్లను నిర్మించనున్నారు. 

రెండింతలు అయిన వ్యయం 
రీజనల్‌ రింగురోడ్డును ప్రతిపాదించిన సమయంలో ఉత్తర భాగానికి రూ.9 వేల కోట్లు ఖర్చవుతుందని అంచనా వేశారు. ప్రతిపాదించిన ఏడేళ్ల తర్వాత డీపీఆర్‌ సిద్ధమైంది. ప్రస్తుత ధరలు, పరిస్థితుల మేరకు అంచనా వ్యయం సుమారు రెండింతలై ఏకంగా రూ.17 వేల కోట్లు దాటింది. రోడ్డు నిర్మాణం పూర్తయ్యే నాటికి ఇది మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది. 

మొత్తం ఐదు ప్యాకేజీలు ఇవే.. 
రీజనల్‌ రింగ్‌రోడ్డు ఉత్తర భాగాన్ని ఐదు ప్యాకేజీలుగా విభజించి టెండర్లు పిలిచారు. 
ప్యాకేజీ–1: సంగారెడ్డి సమీపంలోని గిర్మాపూర్‌ గ్రామం నుంచి రెడ్డిపల్లి వరకు 34.518 కిలోమీటర్లు. దీని నిర్మాణ వ్యయ అంచనా రూ.1,529.19 కోట్లు. 
ప్యాకేజీ–2: రెడ్డిపల్లి నుంచి ఇస్లాంపూర్‌ గ్రామం వరకు 26 కిలోమీటర్లు. అంచనా వ్యయం రూ.1114.80 కోట్లు. 
ప్యాకేజీ–3: ఇస్లాంపూర్‌ నుంచి రాజీవ్‌ రహదారి మీద ఉన్న ప్రజ్ఞాపూర్‌ వరకు 23 కిలోమీటర్లు. అంచనా వ్యయం రూ.1,184.81 కోట్లు. 
ప్యాకేజీ–4: ప్రజ్ఞాపూర్‌ నుంచి హైదరాబాద్‌–వరంగల్‌ జాతీయ రహదారి మీద ఉన్న రాయగిరి గ్రామం వరకు 43 కిలోమీటర్లు. నిర్మాణ వ్యయం రూ.1,728.22 కోట్లు. 
ప్యాకేజీ–5: రాయగిరి నుంచి చౌటుప్పల్‌ సమీపంలోని తంగడపల్లి గ్రామం వరకు 35 కిలోమీటర్లు. వ్యయ అంచనా రూ.1,547.04 కోట్లు. 

11 చోట్ల భారీ ఇంటర్‌చేంజ్‌ కూడళ్లు 
రీజనల్‌ ఉత్తర భాగంలో 11 చోట్ల భారీ ఇంటర్‌ చేంజ్‌ కూడళ్లను నిర్మించనున్నారు. జాతీయ/రాష్ట్ర రహదారులను ఈ రోడ్డు దాటే ప్రాంతాల్లో ఇవి ఉంటాయి. 

మొదటి కూడలి: సంగారెడ్డి సమీపంలోని గిర్మాపూర్‌.. ఇక్కడ ఎక్సె్టండెడ్‌ డంబెల్‌ ఆకృతిలో భారీ ఇంటర్‌ఛేంజ్‌ స్ట్రక్చర్‌ ఉంటుంది. దీని నిడివి 3 కిలోమీటర్లు ఉంటుంది. 150 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో దీన్ని నిర్మిస్తారు. 
రెండో కూడలి: సంగారెడ్డి తర్వాత వచ్చే రెండో కూడలి 161 జాతీయ రహదారిని క్రాస్‌ చేసే శివంపేట వద్ద నిర్మిస్తారు. ఇక్కడ డబుల్‌ డంబెల్‌ డిజైన్‌లో ఉంటుంది. 
మూడో కూడలి: నర్సాపూర్‌–మెదక్‌ రోడ్డుపై నర్సాపూర్‌ వద్ద నిర్మిస్తారు. అక్కడ డంబెల్‌ మోడల్‌ను ఎంపిక చేశారు. 
నాలుగో కూడలి: హైదరాబాద్‌–నాగ్‌పూర్‌ రహదారిపై తూప్రాన్‌ వద్ద. ఇక్కడ క్లీవర్‌ లీఫ్‌ డిజైన్‌ ఎంపిక చేశారు.  
ఐదో కూడలి: తూప్రాన్‌–గజ్వేల్‌ దారిలో మజీద్‌పల్లి వద్ద. ఇక్కడ రోటరీ డిజైన్‌ను ఖరారు చేశారు.  
ఆరో కూడలి: రాజీవ్‌ రహదారిపై ప్రజ్ఞాపూర్‌ సమీపంలో ఉంటుంది. ఇక్కడ పాక్షిక క్లీవర్‌ లీఫ్‌ (మూడు లూప్‌లు మాత్రమే) డిజైన్‌ ఎంపిక చేశారు. 
ఏడో కూడలి: జగదేవ్‌పూర్‌–తుర్కపల్లి మధ్య పీర్లపల్లి వద్ద నిర్మిస్తారు. ఇక్కడ రోటరీ డిజైన్‌ను ఎంపిక చేశారు. 
ఎనిమిదో కూడలి: తుర్కపల్లి–యాదగిరిగుట్ట రోడ్డుపై తుర్కపల్లి వద్ద ఉంటుంది. ఇక్కడ రోటరీ డిజైన్‌లో నిర్మిస్తారు. 
తొమ్మిదో కూడలి: హైదరాబాద్‌–వరంగల్‌ హైవేపై రాయగిరి వద్ద.. డబుల్‌ ట్రంపెట్‌ డిజైన్‌లో నిర్మించనున్నారు. 
పదో కూడలి: భువనగిరి–వలిగొండ రోడ్డుపై వలిగొండ వద్ద ఉంటుంది. ఇక్కడ రోటరీ డిజైన్‌ను ఖరారు చేశారు.  
11వ కూడలి: చౌటుప్పల్‌ సమీపంలో నిర్మిస్తారు. ఎది ఎక్స్‌టెండెడ్‌ డంబెల్‌ నమూనాలో 150 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఉంటుంది. 

దక్షిణ భాగం డీపీఆర్‌ కన్సల్టెన్సీ టెండర్లకు కానరాని స్పందన 
మరోవైపు రీజనల్‌ రింగురోడ్డు దక్షిణ భాగాన్ని కేంద్ర ప్రభుత్వం పెండింగ్‌లో పెట్టడంతో.. ఈ భాగాన్ని సొంతంగా చేపట్టాలని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం నాలుగు నెలల క్రితం నిర్ణయించింది. ఈ మేరకు ఓ ప్రాథమిక అలైన్‌మెంట్‌ను రూపొందించింది. తుది అలైన్‌మెంట్‌ తయారీ కోసం అధికారులతో ఓ కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది. 

డీపీఆర్‌ తయారీ కోసం కన్సల్టెన్సీ సంస్థను ఆహ్వానిస్తూ టెండర్లు పిలిచింది. దాన్ని రోడ్లు భవనాల శాఖ అధికారులు శనివారం తెరిచారు. అయితే ఒక్క సంస్థ కూడా బిడ్లు దాఖలు చేయలేదని తెలిసింది. మరోవైపు రోడ్డు నిర్మాణాన్ని తొలుత ప్రతిపాదించిన మేరకు ఎన్‌హెచ్‌ఏఐతోనే చేపట్టాలని కోరుతూ ఇటీవల రోడ్లు భవనాల శాఖ కేంద్రానికి లేఖ రాసింది. దీంతో ఆ రోడ్డు నిర్మాణంపై సందిగ్ధత చోటు చేసుకుంది.