ప్రమాదంలో సాగర్ ప్రాజెక్ట్.. స్పిల్‌వే నుంచి నీటి లీకేజీలు!

నల్లగొండ జిల్లా: నల్లగొండ జిల్లాలోని ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన నాగార్జున సాగర్ ప్రాజెక్టు భద్రత ప్రస్తుతం ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. ప్రాజెక్టుకు అత్యంత కీలకమైన స్పిల్ వే (Spillway) తీవ్రంగా దెబ్బతినడం, స్వల్పంగా నీటి లీకేజీలు ప్రారంభం కావడం ఇప్పుడు తీవ్ర ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఒకవైపు వర్షాకాలం ప్రారంభమై, ఎగువ నుంచి వరదలు వచ్చే అవకాశం ఉన్న తరుణంలో.. డ్యామ్ మరమ్మతులపై అధికారులు చూపిస్తున్న నిర్లక్ష్యం ప్రాజెక్టు మనుగడకే ముప్పుగా పరిణమించేలా ఉంది.

స్పిల్ వేకు భారీ గుంతలు – 20 గేట్ల పరిధిలో తీవ్ర నష్టం
నాగార్జున సాగర్ ప్రాజెక్టుకు మొత్తం 26 క్రస్ట్ గేట్లు ఉన్నాయి. వరద సమయంలో నీటిని దిగువకు విడుదల చేసే ఈ స్పిల్ వే కాంక్రీట్ పొరలు పూర్తిగా అరిగిపోయి, భారీ ఎత్తున గుంతలు పడ్డాయి.

మొత్తం 26 గేట్లలో ఏకంగా 20 గేట్ల పరిధిలోని స్పిల్ వే భాగం తీవ్రంగా దెబ్బతింది.

వరద నీటి ఉధృతికి కాంక్రీట్ కొట్టుకుపోయి లోపలి రాళ్లు, ఇనుప చువ్వలు బయటకు కనిపిస్తున్నాయి.

రాళ్ల మధ్య నుంచి నీటి లీకేజీలు
ప్రస్తుతం స్పిల్ వే దెబ్బతిన్న ప్రాంతాల్లో, గుంతల్లోని రాళ్ల సందుల గుండా పలుచోట్ల నీరు నెమ్మదిగా లీక్ అవుతోంది. ప్రాథమిక దశలోనే ఈ లీకేజీలను అరికట్టకపోతే, మున్ముందు వరద నీటి ఒత్తిడి పెరిగినప్పుడు ఇవి పెద్ద రంధ్రాలుగా మారి, స్పిల్ వే సిమెంట్ కట్టడాన్ని మరింత బలహీనపరిచే ప్రమాదం ఉంది. ఒకసారి లీకేజీ తీవ్రత పెరిగితే దాన్ని అదుపు చేయడం అసాధ్యంగా మారుతుంది.

అధికారుల వద్ద సమాచారమే లేదు!
ప్రాజెక్టు భద్రతను నిరంతరం పర్యవేక్షించాల్సిన ఎన్నెస్పీ (NSP - Nagarjuna Sagar Project) అధికారుల వద్ద కనీసం ఇక్కడ నీరు లీక్ అవుతుందనే ప్రాథమిక సమాచారం కూడా లేకపోవడం గమనార్హం. డ్యామ్ భద్రతపై క్షేత్రస్థాయి పరిశీలన లోపించిందనే దానికి ఈ నిర్లక్ష్యమే నిదర్శనం.

గాల్లో కలసిన రూ. 20 కోట్ల మరమ్మతులు
చివరిసారిగా 2023లో నాగార్జున సాగర్ స్పిల్ వే మరమ్మతుల కోసం ప్రభుత్వం రూ. 20 కోట్లు కేటాయించింది. కాంట్రాక్టర్లు పనులు పూర్తి చేసిన కేవలం నాలుగు రోజులకే వరద ఉధృతికి అక్కడ వేసిన సిమెంట్ బెడ్ కొట్టుకుపోయింది. నాసిరకం పనుల వల్లే ఇలా జరిగిందని ఆరోపణలు వచ్చినా, తిరిగి యథావిధిగా గుంతలు పడినా అధికారులు కాంట్రాక్టర్‌పై చర్యలు తీసుకోలేదు, పనులను పర్యవేక్షించలేదు.

మూడేళ్లుగా ప్రణాళికలకే పరిమితం
గడిచిన మూడేళ్లుగా సాగర్ మరమ్మతులపై కేవలం కాగితాల మీద ప్రణాళికలు  సిద్ధం చేయడం తప్ప, క్షేత్రస్థాయిలో ఒక్క అడుగు కూడా ముందుకు పడలేదు. సాధారణంగా డ్యామ్ మరమ్మతు పనులను వేసవి కాలంలో  నీటి మట్టం తక్కువగా ఉన్నప్పుడు పూర్తి చేయాలి. ఈ ఏడాది వేసవి గడిచిపోయినా అధికారులు అటువైపు కన్నెత్తి కూడా చూడలేదు. కనీసం మరమ్మతులు చేయాలనే విషయాన్నే అధికార యంత్రాంగం మర్చిపోయినట్లు కనిపిస్తోంది.

'మూసీ' సీన్ రిపీట్ అవుతుందా?
ఇప్పటికే నల్లగొండ జిల్లాలోని మూసీ ప్రాజెక్టు పరిస్థితి అత్యంత ఆందోళనకరంగా మారింది. మూసీ డ్యామ్ గేట్లు, కట్టకు పెద్ద పెద్ద రంధ్రాలు పడి నీరు భారీగా వృథాగా పోతోంది. ఈ లీకుల కారణంగా మూసీ ప్రాజెక్టు మట్టి కట్టకు  పలుచోట్ల పగుళ్లు కూడా వచ్చాయి.

హెచ్చరిక: నాగార్జున సాగర్ ప్రాజెక్టుకు తక్షణమే మరమ్మతులు చేపట్టకపోతే, మూసీ ప్రాజెక్టుకు పట్టిన గతే సాగర్ కు కూడా పట్టే ప్రమాదం ఉంది.

తక్షణమే స్పందించకపోతే.. చరిత్రే!

నాగార్జున సాగర్ కేవలం ఒక నీటి ప్రాజెక్టు కాదు.. తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రాల కోట్లాది ఎకరాల ఆయకట్టుకు జీవనాడి, తాగునీటి మూలాధారం.

డ్యామ్ భద్రతకే ముప్పు: స్పిల్ వే బలహీనపడితే భవిష్యత్తులో భారీ వరదలు వచ్చినప్పుడు డ్యామ్ ఒత్తిడిని తట్టుకోలేదు.

యుద్ధప్రాతిపదికన చర్యలు అవసరం: ప్రభుత్వం, నీటిపారుదల శాఖ ఉన్నతాధికారులు ఇప్పటికైనా నిద్ర మత్తు వీడి, ఇంజనీరింగ్ నిపుణుల కమిటీతో తనిఖీలు చేయించి, లీకేజీలను అడ్డుకునేందుకు యుద్ధప్రాతిపదికన తాత్కాలిక మరియు శాశ్వత మరమ్మతులు చేపట్టాలి.