బంగారం ఆటలో అసలు వాస్తవాలు

భారతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థలో బంగారానిది ప్రత్యేక స్థానం. సామాన్యుడి నుంచి దేశ కేంద్ర బ్యాంకుల వరకు ప్రతి ఒక్కరూ పసిడిని అత్యంత సురక్షితమైన పెట్టుబడిగా భావిస్తారు. అయితే, గత కొంతకాలంగా బంగారం ధరల్లో వస్తున్న అనూహ్య మార్పులు, హెచ్చుతగ్గులు సర్వత్రా చర్చనీయాంశంగా మారాయి. ఈ ఏడాది ప్రారంభంలో సరికొత్త రికార్డులను సృష్టించిన పసిడి ధరలు తర్వాత కొంతమేర తగ్గినప్పటికీ, ఇంకా గరిష్ట స్థాయిలోనే కొనసాగుతుండటం మార్కెట్‌లో ఆందోళనకు దారితీస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో బంగారం ధరల తాజా మార్పులకు గల అసలు కారణాలను జాతీయ, అంతర్జాతీయ కోణంలో విశ్లేషించడం అవసరం.

భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు

ప్రపంచ మార్కెట్‌లో బంగారం ధరలను శాసించే ప్రధాన అంశాల్లో భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు అగ్రస్థానంలో ఉన్నాయి. పశ్చిమాసియాలో నెలకొన్న యుద్ధ వాతావరణం, వివిధ దేశాల మధ్య జరుగుతున్న ఘర్షణలు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో అనిశ్చితిని సృష్టిస్తున్నాయి. ఇలాంటి క్లిష్ట సమయాల్లో ఈక్విటీ మార్కెట్లు, క్రిప్టోకరెన్సీలు లేదా ఇతర రిస్క్‌తో కూడిన పెట్టుబడులపై మదుపరులు వెనుకంజ వేస్తున్నాయి. దీనికి ప్రత్యామ్నాయంగా సేఫ్ హెవెన్ (సురక్షిత ఆస్తి)గా భావించే బంగారం వైపు పెట్టుబడులను భారీగా మళ్లిస్తున్నారు. దీనివల్ల అంతర్జాతీయంగా పసిడికి ఒక్కసారిగా డిమాండ్ పెరిగి ధరలు ఎగబాకుతున్నాయి.

సెంట్రల్ బ్యాంకుల కొనుగోళ్లు

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఉన్న వివిధ దేశాల కేంద్ర బ్యాంకులు తమ విదేశీ మారకద్రవ్య నిల్వలను వైవిధ్యభరితం చేయడానికి, భవిష్యత్ ఆర్థిక సంక్షోభాలను తట్టుకోవడానికి పెద్ద ఎత్తున బంగారాన్ని కొనుగోలు చేసి నిల్వ చేసుకుంటున్నాయి. వరల్డ్ గోల్డ్ కౌన్సిల్ నివేదికల ప్రకారం, సెంట్రల్ బ్యాంకులు నిరంతరం పసిడిని కొనుగోలు చేస్తుండటం అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో ధరల పెరుగుదలకు మరో ప్రధాన ఉత్ప్రేరకంగా పనిచేస్తోంది.

ఫెడరల్ రిజర్వ్ విధానాలు.. డాలర్ ఇండెక్స్

అమెరికా ఫెడరల్ రిజర్వ్ తీసుకునే వడ్డీ రేట్ల నిర్ణయాలు, బాండ్ ఈల్డ్స్, యూఎస్‌ డాలర్ల కదలికలు బంగారం ధరలను ప్రత్యక్షంగా ప్రభావితం చేస్తాయి. అమెరికాలో ద్రవ్యోల్బణం, ఉద్యోగ కల్పన గణాంకాలను బట్టి ఫెడ్ వడ్డీ రేట్లపై నిర్ణయాలు తీసుకుంటుంది. డాలర్ బలపడినప్పుడు లేదా బాండ్ ఈల్డ్స్ పుంజుకున్నప్పుడు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో బంగారం ధరలపై ఒత్తిడి కనిపిస్తుంది. అయితే, మార్కెట్ అంచనాలకు భిన్నంగా వడ్డీ రేట్ల కోత లేదా ఆర్థిక మందగమనం సంభవించినప్పుడు బంగారం మళ్లీ పుంజుకుంటుంది.

రూపాయి మారకం విలువ

భారతదేశం తన అవసరాల కోసం ప్రధానంగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతుంది. విదేశాల నుంచి దిగుమతి చేసుకునే బంగారానికి అమెరికన్ డాలర్లలోనే చెల్లింపులు జరుగుతాయి. అంతర్జాతీయ మారకంలో యూఎస్ డాలర్‌తో పోలిస్తే భారత రూపాయి విలువ బలహీనపడినప్పుడు దిగుమతి భారం గణనీయంగా పెరుగుతుంది. ఫలితంగా అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ధరలు స్థిరంగా ఉన్నా దేశీయంగా రూపాయి పతనం కారణంగా పసిడి ధరలు మరింత ప్రియమవుతున్నాయి.

గ్రామీణ ఆర్థిక పరిస్థితి

ధరలు రికార్డు స్థాయికి చేరడంతో దేశీయ మార్కెట్లో కొనుగోళ్ల తీరుమారింది. ముఖ్యంగా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వ్యవసాయాదాయం, రుతుపవనాల ప్రభావం పసిడి డిమాండ్‌పై పడుతుంది. ధరలు చుక్కలనంటడంతో సామాన్యులు, మధ్యతరగతి ప్రజలు ఆభరణాల కొనుగోళ్లకు కొంత దూరంగా ఉంటున్నారు. వరల్డ్ గోల్డ్ కౌన్సిల్ అంచనాల ప్రకారం, గృహోపకరణాల బడ్జెట్‌పై ద్రవ్యోల్బణం చూపుతున్న ప్రభావం కారణంగా దేశీయంగా బంగారం డిమాండ్ కొంత మేర మందగించే ధోరణి కనిపిస్తోంది.

ఈరోజు బంగారం ధరలు కింది విధంగా ఉన్నాయి.