ఇఫ్తార్‌ దస్తర్‌ఖాన్‌ వ్యక్తిత్వానికి కొలమానం

సూర్యుడు అస్తమించగా, మఘ్రిబ్‌ అజాన్‌ మృదువుగా గాలిలో మార్మోగగా, రమజాన్‌ నెలలో ప్రతి ముస్లిం ఇంట్లో ఒక పవిత్ర దృశ్యం ఆవిష్కృతమవుతుంది. తాళాలు అమర్చబడతాయి, గ్లాసులు నింపబడతాయి, ఖర్జూరాలు మధ్యలో ఉంచబడతాయి. కుటుంబ సభ్యులు చేరుతారు. చేతులు దువా కోసం ఎత్తబడతాయి. ఆ క్షణంలో ప్రపంచం కాస్తా నిశ్శబ్ద మవుతుంది.

రమజాన్‌ కేవలం ఆకలి, దాహాన్ని సహించడమే కాదు. ఇది ఆత్మకు శిక్షణ ఇవ్వడానికి వచ్చిన ఒక ఆధ్యాత్మిక శిబిరం. ఉదయం నుండి సాయంత్రం వరకు మనం శరీరాన్ని నియంత్రిస్తూ హృదయాన్ని మేల్కొలుపుతాము. ఆకలి ఒక గురువు అవుతుంది. దాహం ఒక జ్ఞాపకం అవుతుంది. మౌనం మనల్ని ఆలోచనలోకి నడిపిస్తుంది. నియంత్రణ మన కోరికలపై విజయం సాధించడానికి మార్గం చూపుతుంది.

కానీ మన ఉద్దేశ్యం, ఆచరణ మధ్య ఎక్కడో ఒక సూక్ష్మమైన మార్పు చోటుచేసుకుంది. ఒకప్పుడు కృతజ్ఞత, సరళతకు ప్రతీకగా ఉన్న ఇఫ్తార్‌ దస్తర్‌ఖ్వాన్, కొన్ని చోట్ల ప్రదర్శన వేదికగా మారుతోంది. ఆధ్యాత్మిక విరామంగా ఉండాల్సిన ఈ సమయం, సామాజిక ప్రదర్శనగా మారే ప్రమాదంలో ఉంది. అనేక రకాల వంటకాలు, ఖరీదైన ΄ానీయాలు, అలంకారాలు, సుందరంగా అమర్చిన ప్లేట్లు ఇప్పుడు ప్రధాన ఆకర్షణలుగా మారుతున్నాయి. నమాజ్‌కు ముందే ఫోటోలు తీస్తారు. సోషల్‌ మీడియా పేజీలు మెరిసే సమోసాలు, మిఠాయిలు, విలాసవంతమైన అలంకరణలతో నిండిపోతాయి.

ఇక్కడ మనం మనల్ని మనమే ప్రశ్నించుకోవాలి:
మన ఆత్మను పోషిస్తున్నామా? లేక ప్రదర్శనను పెంచుతున్నామా? ప్రవక్త ముహమ్మద్‌ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) సున్నత్‌ మనకు ఒక స్పష్టమైన దారిని చూపిస్తుంది. ఆయన ఖర్జూరం, నీటితో ఉపవాసాన్ని విరమించేవారు. ఆ సరళతలోనే గౌరవం ఉంది. ఆ నియంత్రణలోనే నిజమైన సమృద్ధి ఉంది. వంటకాల పరిమాణం కాదు కృతజ్ఞత తాలూకు గాఢతే ముఖ్యమైనది.

ఇస్లాం మితవ్యయాన్ని బోధిస్తుంది. ఖురాన్‌లో  అల్లాహ్‌ వృథా చేసే వారిని ఇష్టపడడని స్పష్టంగా చెబుతుంది. అయినప్పటికీ, నియంత్రణకు ప్రతీక అయిన రమజాన్‌లోనే కొన్ని సందర్భాల్లో అతిశయ ఖర్చులు కనిపిస్తున్నాయి. ఇది ఆలోచించాల్సిన విషయం.

ఇది పేదరికాన్ని మహిమ పరచడం కాదు, కుటుంబంతో మంచి భోజనం పంచుకోవడాన్ని నిరాకరించడం కాదు. అతిథి సత్కారం ఇస్లామీయ సంస్కృతిలో భాగమే. ప్రేమతో తయారు చేసిన భోజనం అనురాగానికి సంకేతం. కానీ ఆతిథ్యం ΄ోటీగా మారినప్పుడు, ఔదార్యం ప్రదర్శనగా మారినప్పుడు, సమృద్ధి వృథాగా మారినప్పుడు అక్కడ అసలు ఆత్మార్థం మసకబారుతుంది.

మన పట్టణాల్లో ఎన్నో కుటుంబాలు సాయంత్రం ఒక్క సంతృప్తికరమైన భోజనం కోసం పోరాడుతున్నాయి. కూలీలు, భర్తృహీనులు, శరణార్థులు, పేదలు మనతో పాటు ఉపవాసం ఉంటున్నారు. వారి ఇఫ్తార్‌ కేవలం రొట్టె, నీరు మాత్రమే అయి ఉండవచ్చు. మన ఒక రాత్రి మిగిలిన ఆహారం వారి అనేక రోజుల అవసరాన్ని తీర్చగలదు. ఇది అపరాధ భావన కోసం కాదు... మనస్సాక్షిని మేల్కొలిపేందుకు.

రమజాన్‌ మనకు ఆకలి అనుభూతి ద్వారా ఆకలితో జీవించే వారిని గుర్తు చేస్తుంది. ఇఫ్తార్‌ దస్తర్‌ఖ్వాన్‌ మహిమ వంటకాల సంఖ్యలో కాదుఅందులో కూర్చునే çహృదయాలలో ఉంది. ఉపవాసదారుడికి ఇఫ్తార్‌ పెట్టే వారికి అ΄ారమైన ప్రతిఫలం ఉందని హదీస్‌ చెబుతుంది.. ఆహారం వల్ల కాదు, ఆత్మస్ఫూర్తి వల్ల.

మరి మీ పక్కింటి ఒంటరి వ్యక్తికి చోటుందా? ఇంటికి దూరంగా ఉన్న విద్యార్థికి స్థలముందా? కుటుంబానికి చేరుకోలేని కార్మికుడికి ఆహ్వానముందా? ఇస్లాంలో ఉద్దేశ్యం (నియత్‌) కార్యానికి విలువను నిర్ణయిస్తుంది.

సహృదయంతో పంచుకున్న ఒక ఖర్జూరం, చప్పట్ల కోసం ఏర్పాటు చేసిన విందుకన్నా ఎక్కువ ఆధ్యాత్మిక విలువ కలిగి ఉంటుంది. హలాల్‌ సంపాదనతో సిద్ధమైన సాధారణ భోజనం, అతిశయ ఖర్చుతో చేసిన విలాస విందుకన్నా ఎక్కువ బరఖత్‌ కలిగి ఉంటుంది. మన రమజాన్‌ విలువ, వంటకాల పరిమాణంలో కాదు...మన హృదయ స్థితిలో ఉంది.

ఇఫ్తార్‌ టేబుల్‌ మనకు అద్దంలా ఉంటుంది. అది మన  ప​ రాధాన్యాలను చూపిస్తుంది. ధనంతో మన సంబంధాన్ని బహిర్గతం చేస్తుంది. మనం ఆహారాన్ని అవసరంగా చూస్తామా? వరంగా భావిస్తామా? లేక ఫ్యాషన్‌ గా చూపిస్తామా? అనే ప్రశ్నను లేవనెత్తుతుంది.

రమజాన్‌ అందం దాని నిశ్శబ్ద విప్లవంలో ఉంది. సాధారణ కార్యాలను తినడం, తాగడం, పంచుకోవడం ఇబాదత్‌గా మారుస్తుంది. వంటగదిని దానం చేసే స్థలంగా, భోజన పట్టికను స్మరణ స్థలంగా మార్చుతుంది. అయితే ఈ మార్పు మన అవగాహనపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

రమజాన్‌ ముగిసే సమయానికి మనకు మిగిలేది వంటకాల రుచి కాదు– మన విశ్వాస ముద్ర.
రమజాన్‌ మనను ఎంత తిన్నామో అడగదు.
ఎంత లోతుగా ఆలోచించామో అడుగుతుంది.
ఎన్ని వంటకాలు వడ్డించామో కాదు
ఎలాంటి ఉద్దేశ్యంతో వడ్డించామో లెక్కిస్తుంది.
చివరికి, రమజాన్‌ అసలు విందు టేబుల్‌పై కాదు
మన హృదయంలో ఉంటుంది. 
– ముహమ్మద్‌ ముజాహిద్‌  

ఇదీ చదవండి: చిలుక జ్యోతిష్యుడిని నమ్మి నిండా మునిగిన ఐటీ అధికారి